Το ΟΧΙ των Ελλήνων

 Το ΟΧΙ των Ελλήνων

Το ξημέρωμα της 28ης Οκτωβρίου 1940 βρίσκει την Αθήνα να ξυπνά με τις σειρήνες της αντιαεροπορικής άμυνας και όλους τους Έλληνες να ζητωκραυγάζουν το ηχηρό «ΟΧΙ» του Ι. Μεταξά στη φασιστική Ιταλία.

«H Καθημερινή», 29/10/1940

Η απόφαση για την επίθεση κατά της Ελλάδας ελήφθη στις 15 Οκτωβρίου 1940 από το Ιταλικό Πολεμικό Συμβούλιο, παρουσία του Μουσολίνι και παρά τις αντιρρήσεις πολλών από τους παρισταμένους για την προχειρότητα με την οποία αντιμετωπιζόταν η επιχείρηση. Ο «Ντούτσε» ήθελε μία νίκη για να μπει στο μάτι του Χίτλερ, που είχε εκφράσει τις επιφυλάξεις για μία επίθεση κατά της Ελλάδας. Πίστευε ότι η χώρα μας ήταν ο εύκολος στόχος. «Το μόνο μας εμπόδιο είναι οι λασπωμένοι δρόμοι» τον είχαν διαβεβαιώσει οι επιτελείς του. Ως ημέρα της επίθεσης ορίσθηκε η 26η Οκτωβρίου, αλλά ο Μουσολίνι τη μετέθεσε για τις 28 Οκτωβρίου, προκειμένου να συμπέσει με τη 18η επέτειο της Πορείας προς τη Ρώμη, που έφερε τους φασίστες στην εξουσία.

Στην Αθήνα έφθαναν σωρηδόν οι πληροφορίες για επικείμενη ιταλική επίθεση. Στο Υπουργικό Συμβούλιο της 25ης Οκτωβρίου ο Μεταξάς ενημέρωσε τους υπουργούς του για την κατάσταση και τους διαβεβαίωσε ότι η στρατιωτική προπαρασκευή της χώρας είχε προχωρήσει ικανοποιητικά. Η αλήθεια ήταν ότι η χώρα μας ήταν σχεδόν ανοχύρωτη προς την πλευρά της Αλβανίας και με ελλιπείς στρατιωτικές δυνάμεις, καθώς το βάρος είχε δοθεί στα σύνορα με τη Βουλγαρία.

Η ζωή, εν τω μεταξύ, στην πρωτεύουσα κυλούσε στους δικούς της ρυθμούς. Το κοσμικό και πολιτιστικό γεγονός των ημερών ήταν η πρεμιέρα της όπερας του Τζάκομο Πουτσίνι «Μαντάμ Μπατερφλάι» από τη νεοσύστατη Λυρική Σκηνή. Την παράσταση θα τιμούσε ο γιος του συνθέτη, γεγονός που είχε κινητοποιήσει την κοσμική Αθήνα. Ο πρεσβευτής της Ιταλίας Εμμανουέλε Γκράτσι είχε καλέσει τον Μεταξά σε γεύμα μετά την παράσταση. Ο δικτάτορας αρνήθηκε («είναι δυσάρεστο για τον καθένας μας να δεχθεί το φιλί του Ιούδα» σημείωνε στο ημερολόγιό του») και έδωσε την εντολή σε μόνο δύο υπουργούς να παρακολουθήσουν την παράσταση.

Αναχώρηση για το μέτωπο

Το βράδυ της 27ης Οκτωβρίου ο Ιταλικό Πρακτορείο Ειδήσεων «Στέφανι» εξαπολύει επίθεση εναντίον της Ελλάδας, στην οποία απαντά το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων. Η ελληνική ηγεσία πιστεύει ότι η ιταλική επίθεση είναι ζήτημα ωρών. Ο αρχηγός του ΓΕΣ Αλέξανδρος Παπάγος επικοινωνεί με τα ελληνοαλβανικά σύνορα, ενώ ενημερώνεται και ο Μεταξάς.

Τα άσχημα μαντάτα δεν θα αργήσουν. Στις 3 τα ξημερώματα της Δευτέρας 28ης Οκτωβρίου, ο πρεσβευτής της Ιταλίας στην Αθήνα, Γκράτσι θα συναντηθεί τελικά με τον Μεταξά, αλλά για να του επιδώσει στο σπίτι του στην Κηφισιά τελεσίγραφο, με το οποίο ο Μουσολίνι απαιτούσε από την Ελλάδα να μην εμποδίσει το στρατό του να καταλάβει ορισμένες στρατηγικές θέσεις στη χώρα μας. Η κυβέρνηση των Αθηνών είχε διορία τρεις ώρες για να δώσει την απάντησή της. Ωστόσο, αυτή ήταν αυτονόητη για τον δικτάτορα: «Donc, Monsieur c'est la guerre» («Λοιπόν, Κύριέ μου έχουμε πόλεμο!»). Με αυτές τις φράσεις στα Γαλλικά ειπώθηκε το ΟΧΙ από τον Μεταξά, που απηχούσε τις διαθέσεις του ελληνικού λαού. Αμέσως μετά, ο Μεταξάς ενημέρωσε τον άγγλο πρέσβη Πάλερετ και ζήτησε τη βοήθεια του Ηνωμένου Βασιλείου.

Οι Ιταλοί δεν περίμεναν την εκπνοή του τελεσιγράφου. Ο αρχιστράτηγος Βισκόντι Πράσκα έδωσε την εντολή για προσβολή των ελληνικών θέσεων από τις 5 το πρωί. Την ώρα αυτή σημειώθηκε και η πρώτη ελληνική απώλεια. Ο 27χρονος πεζικάριος Βασίλειος Τσιαβαλιάρης από τα Τρίκαλα, που υπηρετούσε σε φυλάκιο της ελληνοαλβανικής μεθορίου, σκοτώθηκε από θραύσμα ιταλικού όλμου. Η ιταλική επίθεση εκδηλώθηκε με εισβολή ισχυρών στρατιωτικών δυνάμεων στους τομείς της Πίνδου και της Ηπείρου (από το Γράμμο μέχρι το Ιόνιο) και με τοπικές συμπλοκές στην περιοχή της ΒΔ Μακεδονίας. Ο ιταλός αρχιστράτηγος Βισκόντι Πράσκα είχε στη διάθεσή του 135.000 άνδρες και ο έλληνας ομόλογός του Αλέξανδρος Παπάγος μόλις 35.000.

Στις 9:30 το πρωί πραγματοποιούνται και οι πρώτοι αεροπορικοί βομβαρδισμοί στον Πειραιά και το Τατόι δίχως συνέπειες, ενώ στην Πάτρα θα υπάρξουν νεκροί. Βομβαρδίστηκαν, ακόμη, η Διώρυγα της Κορίνθου και η ναυτική βάση της Πρέβεζας. Το απόγευμα της 28ης Οκτωβρίου ο Μουσολίνι γεμάτος καμάρι ανακοίνωνε στο Χίτλερ, με τον οποίον συναντήθηκε στη Φλωρεντία, την επίθεση κατά της Ελλάδας.

Ελληνοαλβανικά σύνορα

Το ΟΧΙ γίνεται δεκτό με πρωτοφανή ενθουσιασμό απ' όλο τον ελληνικό λαό, που ξυπνά στις 6 το πρωί από τους συριγμούς των σειρήνων και ξεχύνεται στους δρόμους, κρατώντας τη γαλανόλευκη. Οι στρατεύσιμοι ετοιμάζονταν για το μέτωπο «με το χαμόγελο στα χείλη» και το ραδιόφωνο μετέδιδε διαρκώς το περίφημο πρώτο ανακοινωθέν του Γενικού Στρατηγείου: «Αι ιταλικαί στρατιωτικαί δυνάμεις προσβάλουν από της 5:30 πρωινής σήμερον τα ημέτερα τμήματα προκαλύψεως της ελληνοαλβανικής μεθορίου. Αι ημέτεραι δυνάμεις αμύνονται του πατρίου εδάφους».

Η απόφαση της Ελλάδας να αντισταθεί προκαλεί αυθημερόν εκδηλώσεις θαυμασμού, κυρίως στη Μεγάλη Βρετανία και τις χώρες της Κοινοπολιτείας. Σταδιακά αρχίζουν να καταφθάνουν δεκάδες μηνύματα συμπαράστασης, με πρώτο αυτό του βασιλιά της Αγγλίας Γεώργιου ΣΤ', που τονίζει: «Η υπόθεσίς σας είναι και ιδική μας υπόθεσις». Στο ίδιο μήκος κύματος και το τηλεγράφημα του Τσόρτσιλ: «Θα σας παράσχομεν όλην την δυνατήν βοήθειαν μαχόμενοι εναντίον του κοινού εχθρού και θα μοιρασθώμεν την κοινήν νίκην».

Οι ΗΠΑ, που ήταν εκτός πολέμου, εξέφρασαν απλώς τη λύπη τους δια του Προέδρου Ρούζβελτ, ενώ η Σοβιετική Ένωση παρέμεινε «άφωνη», αφού δεσμευόταν από το Σύμφωνο Ρίμπεντροπ - Μολότοφ. Σε αντίθεση, ο Τουρκικός Τύπος δεν φείσθηκε διθυραμβικών επαίνων για το «ΟΧΙ». Η «Ικδάμ» έγραφε στις 29 Οκτωβρίου «Ζήτω η Ελλάς! Είμαστε υπερήφανοι, που έχουμε σύμμαχο ένα τέτοιο έθνος», ενώ η «Βακίτ» ανέφερε την Ελλάδα ως «αλησμόνητο για όλο τον κόσμο παράδειγμα γενναιότητας».

 https://www.sansimera.gr/articles/21

Τα πιο συχνά γλωσσικά… ατοπήματα!

 .

 Τα πιο συχνά γλωσσικά… ατοπήματα!

 Μία από τις αρχαιότερες γλώσσες στον κόσμο! Η πιο δύσκολη και πλούσια γλώσσα στον κόσμο και αναμφισβήτητα η γλώσσα που χαρίζει αφιλοκερδώς “δάνεια”! Ποια άλλη γλώσσα εξάλλου, μετράει πάνω από 3.500 χρόνια γραπτής ιστορίας, ενώ εμπεριέχει λέξεις που ουδέποτε μπορούν να αποδοθούν σε κάποια άλλη γλώσσα, όπως “το φιλότιμο”, “η άμιλλα”, “η θαλπωρή”; Η μοναδική γλώσσα παγκοσμίως, που είναι ικανή να διαχωρίσει με ακρίβεια έννοιες και συναισθήματα, όπως είναι “η αγάπη” και “ο έρωτας”, “η επιθυμία” και “η λαχτάρα”. Ο ακριβής αριθμός λέξεων της ελληνικής έχει γίνει θέμα συζήτησης και παρεξήγησης πολλάκις, όμως καθετί μοναδικό δεν μπορεί να περιοριστεί σε αριθμητικά δεδομένα.

Στόχος των σημερινών δικών μου ελληνικών λέξεων είναι να απαλλαγούμε από κάποιους καθημερινούς προβληματισμούς, που προκαλεί αναπόφευκτα η ιδιαιτερότητα της μητρικής μας γλώσσας. Όσο δύσκολη φαίνεται, άλλο τόσο μαγική είναι επί της ουσίας, οπότε ας τη χρησιμοποιούμε ορθά, για να την τιμάμε κιόλας. Η αλήθεια βέβαια είναι, πως όσα περισσότερα γνωρίζουμε, τόσο λιγότερη σημασία δίνουμε στα γλωσσικά ατοπήματα των άλλων, εκτός αν αυτοί οι άλλοι παριστάνουν κάποιους που ΔΕΝ είναι! Ξεκινώντας από το στοιχειώδες, ότι όλοι είμαστε άνθρωποι κι όλοι έχουμε δυνατότητες, αλλά και ικανότητες, πάμε να διορθώσουμε λαθάκια, που είτε εκ παραδρομής, είτε εν αγνοία μας, ξεφεύγουν στην καθημερινότητά μας.

1. Στην κορυφή βρίσκεται μία ευχή, που άπαντες αποδίδουμε, με καλό συναίσθημα και χαρά. “Να τα εκατοστίσει ο εορτάζων” και ΟΧΙ “Να τα εκατοστήσει ο εορτάζων” τα χρόνια του! Αυτή η από καρδιάς ευχή, προέρχεται από το ρήμα “εκατοστίζω” κι όπως πολύ ορθά μάθαμε στο δημοτικό σχολείο, τα ρήματα που λήγουν σε “-ίζω”, δεν έχουν λόγο να αποδίδονται με “η”. Η σύγχυση έγκειται στη συνήθεια κι όχι στην άγνοια, πάντως σίγουρα δεν προέρχεται από το ρήμα “εκατοστώ”, για να αποδίδουμε εσφαλμένα την ευχή με “η”.
2. Ραντεβού “στη 13:00”, “στη 01:00”, κι ΟΧΙ “στις 13:00”, “στις 01:00”. Άλλο ένα σύνηθες λαθάκι, που εύκολα θα μας ωθούσε να την καταργήσουμε τελικά ως ώρα συνάντησης, προκειμένου να μη μας απασχολεί. Η μία και μοναδική ώρα του 24ωρου δεν έχει λόγο να συνοδεύεται από άρθρο πληθυντικού αριθμού, όπως οι υπόλοιπες. Από σήμερα λοιπόν, ας δίνουμε άφοβα ραντεβού και “στη 01:15”, αλλά και “στη 13:30”.
3. Επαναλαμβάνω κάτι, καθώς η επανάληψη είναι μήτηρ πάσης μαθήσεως, αλλά καλό θα ήταν να μην το “ΞΑΝΑεπαναλαμβάνω”. Το ρήμα “επαναλαμβάνω” εμπεριέχει ούτως ή άλλως από μόνο του το επίρρημα “ξανά” κι ας μη φαίνεται, ωστόσο κάθε φορά που ΞΑΝΑεπαναλαμβάνεις κάτι, ΞΑΝΑ κάνεις το ίδιο λαθάκι. Επαναλαμβάνω σκέτο… χωρίς ΞΑΝΑ.
4. Σας εύχομαι “ΕΠΙΤΥΧΙΑ” κι ΟΧΙ “ΚΑΛΗ επιτυχία”, καθώς η λέξη επιτυχία ερμηνεύεται ως “καλή τύχη”, ποιος ο λόγος υπερβολής λοιπόν; Αν οπωσδήποτε θέλουμε τη συνοδεία του καλού στην ευχή μας, ας την αποδώσουμε με τη μορφή της “καλής τύχης”, που είναι και ορθή. “Good Luck” εύχονται οι φίλοι μας Άγγλοι εξάλλου και ουδέποτε “Good Success”, εμείς γιατί να ευχόμαστε εσφαλμένα “ΚΑΛΗ Επιτυχία”;
5. “Δευτέρα κάτι έχω… την Τρίτη δεν αντέχω!”, συνηθίζουμε να λέμε όσο ζούμε, καθιστώντας τη Δευτέρα ως πρώτη ημέρα της εβδομάδας. Η αλήθεια, βέβαια, έγκειται στο γεγονός ότι η Δευτέρα μπορεί να είναι για την πλειοψηφία η πρώτη εργάσιμη ημέρα της εβδομάδας, αλλά η Κυριακή είναι η πρώτη ημερολογιακή της εβδομάδας. Οπότε, θα θυμόμαστε πάντα, ότι η καλή ή κακή εβδομάδα μας ξεκινά από την Κυριακή κι όχι από τη Δευτέρα.
6. “ΟΙ ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ”, όσο εσφαλμένοι κι αν φαίνονται, ΔΕΝ είναι και σίγουρα ΔΕΝ αναγράφονται “ΕΠΙΚΕΦΑΛΕΙΣ’’. Μιλάμε για τον εμπρόθετο προσδιορισμό “επί + κεφαλής”, που δεν αλλάζει όσο πολυάριθμο κι αν είναι το εύρος του ουσιαστικού που ακολουθεί. Έτσι λοιπόν, άρθρο Πληθυντικού Αριθμού προηγείται των “επικεφαλής” προέδρων, χωρίς να αλλάζει ποτέ η ορθρογραφία και η μορφή σε οποιαδήποτε πτώση Ενικού και Πληθυντικού Αριθμού. Αυτοί που ηγούνται θα είναι πάντα “οι ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ”.
7. “Μέτρον άριστον” κι ΟΧΙ “ΠΑΝ μέτρον άριστον”, όταν θέλουμε να ενισχύσουμε τα λεγόμενά μας, με την επικράτηση της ισορροπίας, ως ιδανική στάση ζωής. Ως φράση ανήκει σε έναν από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας, τον Κλεόβουλο της Λίνδου. Ωστόσο, σπάνια αποδίδεται ετυμολογικά ορθά, καθώς έχει ενσωματωθεί το “παν” στη φράση, που η παρουσία του αποδίδει τελικά διαφορετικό νόημα. Ο σοφός Κλεόβουλος είπε πως το μέτρο είναι η ιδανική στάση, η άριστη επιλογή ζωής. Το “παν μέτρον άριστον” δηλώνει πως “κάθε μέτρο είναι καλό” υποβαθμίζοντας την ένταση που ήθελε να αποδώσει ο Κλεόβουλος, καθιστώντας το μέτρο μοναδικό και εξαιρετικό μέσο για την ποιότητα της ζωής μας.
8. “Κατ’ αρχάς”, ας συμφωνήσουμε, ότι θα χρησιμοποιούμε το “κατ’ αρχήν” όταν θέλουμε να πούμε με διαφορετικά λόγια το “επί της ουσίας” και “σε γενικές γραμμές”. Χρονικά προσδιορίζει το “κατ’ αρχάς” κι ΟΧΙ το “κατ’ αρχήν”, οπότε το “κατ΄ αρχάς” με το “κατ’ αρχήν” ΔΕΝ είναι συνώνυμες φράσεις. Έτσι λοιπόν, προηγείται χρονικά και υποδηλώνει την αρχή όλων το “κατ’ αρχάς”, ενώ το “κατ’ αρχήν” έπεται, με άλλη ερμηνεία, πιο αόριστη. Κατ΄ αρχάς λοιπόν, θα μάθουμε να ξεχωρίζουμε τις έννοιες, ώστε τα λεγόμενά μας να αποκτούν κατ’ αρχήν τη σημασία που επιθυμούμε να αντιληφθούν οι άλλοι.
9. “Εν τέλει”, ας καταλήξουμε από κοινού σε δύο λέξεις κι όχι σε μία (“εντέλει”), καθώς όπως λέμε στα νέα ελληνικά με δύο λέξεις “στο τέλος”, έτσι λέμε και στα αρχαία ελληνικά “εν τέλει” (=εν + δοτική ενικού της λέξης “τέλος”). Όταν θέλουμε να υποδηλώσουμε το τέλος χρονικά χρησιμοποιούμε δύο λέξεις, που δεν είναι συνώνυμες με το τροπικό επίρρημα “εντέλει” ή “τελικά”.

Ευελπιστώ, ότι από σήμερα και στο εξής, με αυτές τις 9 μικρές και ενδεικτικές αλλαγές, θα έχουμε μεγαλύτερη δυναμική στην επικοινωνία μας, έχοντας πάντα στο μυαλό μας, ότι ΔΕΝ έχει σημασία ΤΙ λέει κάποιος, αλλά ΠΟΙΟΣ είναι αυτός ο “κάποιος” που το λέει. Ανέκαθεν τα λόγια αποκτούν την αξία αυτού που τα χρησιμοποιεί, μέχρι να αποδειχθούν ή να υλοποιηθούν εμπράκτως. Γι’ αυτό λοιπόν, ας επικοινωνούμε σε σωστά ελληνικά, με μοναδικό σκοπό να εφαρμόζουμε τη θεωρία μας… στην πράξη! 

https://filologikos-istotopos.gr/2026/05/29/ta-pio-sychna-glossika-atopimata/

Γραφεῖον ἰδεῶν

 Γραφεῖον ἰδεῶν

Τὸ κείμενο ποὺ ἀκολουθεῖ εἶναι ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ ὁμότιτλο διήγημα τῆς συλλογῆς Ἀρνοῦμαι τοῦ Ἀντ. Σαμαράκη, ἡ ὁποία ἔχει τιμηθεῖ μὲ κρατικὸ βραβεῖο (1962). Στὸ βιβλίο αὐτὸ ὁ συγγραφέας θίγει ζητήματα ποὺ ἀναφέρονται στὰ προβλήματα τῆς σύγχρονης ζωῆς, στὶς σχέσεις τῶν ἀνθρώπων καὶ στὰ κοινωνικὰ καὶ προσωπικὰ ἀδιέξοδα. Στὸ «Γραφεῖον Ἰδεῶν» ὁ συγγραφέας στηλιτεύει τὴν ἔνδεια ἰδεῶν ποὺ χαρακτηρίζει τὴ σύγχρονη ἐποχὴ καὶ ὁδηγεῖ στὴν εὐκαιριακὴ ἀπασχόληση καὶ τὸν τυχοδιωκτισμό.

H ἰδέα γιὰ τὸ Γραφεῖον Ἰδεῶν ἦρθε στὸν κ. Καββαδία μὲ τὸν ἴδιο ἀκριβῶς τρόπο ποὺ ἔρχονται πάντα ὅλες οἱ μεγάλες ἰδέες: ξαφνικὰ καὶ χωρὶς νὰ ‘χει τίποτα προϋπολογίσει.

Σὲ γενικὲς γραμμές, τὰ γεγονότα συνέβησαν ὡς ἑξῆς: τὸν περασμένο Σεπτέμβριο, ὁ κ. Καββαδίας εἶχε στείλει, δακτυλογραφημένο μὲ πολλὴ προσοχή, τὸ μυθιστόρημά του «Περιπέτειες μιᾶς εὐαίσθητης καρδιᾶς» στὸ διαγωνισμὸ μυθιστορήματος ποὺ εἶχε προκηρύξει ἡ «Φιλολογικὴ Ἐπιθεώρηση». Καὶ δὲν εἶχε τὴν παραμικρὴ ἀμφιβολία πὼς θὰ ‘παιρνε παμψηφεῖ τὸ πρῶτο βραβεῖο.

Ἀκριβῶς γιατί ἦταν ἀπόλυτα σίγουρος γιὰ τὸ βραβεῖο, πῆγε καὶ ἔφτιαξε καινούριο κοστούμι, ἕνα μαῦρο μὲ λεπτὴ ἄσπρη ρίγα, εἰδικὰ γιὰ τὴν περίπτωση. Θὰ τὸ ‘βαζε γιὰ πρώτη φορὰ τὸ βράδυ ποὺ θὰ δίνανε τὰ βραβεῖα, στὴν εἰδικὴ συγκέντρωση ποὺ θὰ γινότανε καὶ ποὺ θὰ ἤτανε φιλολογικὸ ἀλλὰ καὶ κοσμικὸ γεγονός.

Αὐτὸ τὸ καινούριο κοστούμι δὲν ἤτανε καὶ τόσο ἁπλὴ ὑπόθεση γιὰ τὸν κ. Καββαδία. Τὰ οἰκονομικὰ του ἤτανε πολὺ ζορισμένα ἐκεῖνο τὸν καιρό…αλλά καὶ πότε δὲν ἤτανε; Εἶχε πατήσει τὰ 44 καὶ δὲν εἶχε ἀκόμα στεριώσει σ’ ἕνα ἐπάγγελμα. «Ἐλεύθερος σκοπευτὴς τῆς ζωῆς», συνήθιζε νὰ λέει γιὰ τὸν κ. Καββαδία ὁ κ. Καββαδίας.

Γιὰ νὰ παραγγείλει λοιπὸν τὸ καινούριο κοστούμι ὁ κ. Καββαδίας, πάει νὰ πεῖ πὼς ἤτανε 100% βέβαιος γιὰ τὸ πρῶτο βραβεῖο ποὺ θὰ ‘παιρναν οἱ «Περιπέτειες μιᾶς εὐαίσθητης καρδιᾶς». Ἄλλωστε, θὰ τὸ ‘βγαζε καὶ μὲ τὸ παραπάνω τὸ ἔξοδο μὲ τὸ σεβαστὸ χρηματικὸ ποσὸν τοῦ βραβείου. Χώρια ἡ δόξα.

Τὸ μυθιστόρημα «Περιπέτειες μιᾶς εὐαίσθητης καρδιᾶς» ἦταν ἡ πρώτη ἀνάμειξη τοῦ κ. Καββαδία μὲ τὴ λογοτεχνία. Ἡ πρώτη ἀλλὰ καὶ ἡ τελευταία! Γιατί ὁ κ. Καββαδίας δὲν πῆρε οὔτε τὸ πρῶτο οὔτε τὸ δεύτερο οὔτε τὸ τρίτο βραβεῖο. Καὶ τοῦ ἔμεινε ἀμανάτι τὸ καινούριο κοστούμι, αὐτὸ τὸ μαῦρο μὲ τὴ λεπτὴ ἄσπρη ρίγα.

Πολὺ βαριὰ τὸ πῆρε ὁ κ. Καββαδίας τὸ ζήτημα. Στὶς τόσες ἄλλες περιπέτειες τῆς εὐαίσθητης καρδιᾶς του — γιατί βέβαια ἡ «εὐαίσθητη καρδιὰ» τοῦ μυθιστορήματος ἦταν ἡ δική του καρδιὰ — στὶς τόσες ἄλλες περιπέτειες τῆς εὐαίσθητης καρδιᾶς του ἦρθε νὰ προστεθεῖ ἄλλη μιά.

Τὸ βράδυ τῆς ἀπονομῆς τῶν βραβείων τοῦ διαγωνισμοῦ, ὁ κ. Καββαδίας, ποὺ ἀλλιῶς τὰ εἶχε ὑπολογίσει καὶ ἀλλιῶς τοῦ ἦρθαν, εἶχε πολὺ μεγάλη στενοχώρια. Στὸ σπίτι του ἤτανε καὶ κάπνιζε συνέχεια, δὲν ἔλεγε ὅμως νὰ φύγει μὲ τὸ τσιγάρο ἡ στενοχώρια, ἴσια ἴσια ὁλοένα καὶ φούντωνε. Ἔβαλε τότε, γιὰ πρώτη φορά, τὸ καινούριο κοστούμι καὶ πῆγε νὰ πιεῖ κάτι.

Ἐκεῖ ποὺ καθότανε κι ἔπινε τὸ ἕνα κονιὰκ πάνω στ’ ἄλλο, στὴ γωνιὰ τοῦ μισοσκότεινου μπάρ, εἶχε καὶ τὴ «Φιλολογικὴ Ἐπιθεώρηση», τὸ τελευταῖο τεῦχος, ποὺ τὸ πρωὶ μόλις εἶχε κυκλοφορήσει μὲ τ’ ἀποτελέσματα τοῦ διαγωνισμοῦ καὶ τὸ πρακτικὸ τῆς ἐπιτροπῆς ποὺ ἔκανε λόγο γιὰ ὅλα ἀνεξαιρέτως τὰ μυθιστορήματα ποὺ εἶχαν ὑποβληθεῖ.

Καὶ μὲ πολλὴ πίκρα διάβαζε τὸ κομμάτι γιὰ τὸ δικό του μυθιστόρημα:

Τὸ μυθιστόρημα τοῦ κ. Καββαδία «Περιπέτειες μιᾶς εὐαίσθητης καρδιᾶς» δὲν εἶναι ἐπιτυχημένο. Εἶναι ὅμως ἀναμφισβήτητο πὼς ὁ συγγραφεύς του ἔχει τὸ θεῖο δῶρο τῶν ἰδεῶν. Ἔχει ἄφθονες καὶ πράγματι πρωτότυπες ἰδέες ὁ κ. Καββαδίας, χειμάρρους ἰδεῶν, καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ θεωρεῖ χρέος της νὰ ὑπογραμμίσει τὸ γεγονός.

Λοιπόν, τὴν ὥρα ποὺ ὁ κ. Καββαδίας, πίνοντας ὁλοένα κονιὰκ καὶ ἀνάβοντας τὸ ἕνα τσιγάρο πάνω στ’ ἄλλο, διάβαζε καὶ ξαναδιάβαζε ὁλοένα τὴν κρίση τῆς Ἐπιτροπῆς γιὰ τὶς «Περιπέτειες μιᾶς εὐαίσθητης καρδιᾶς»… λοιπόν, αὐτὴν ἀκριβῶς τὴν ὥρα του ἦρθε ἡ ἰδέα γιὰ τὸ Γραφεῖον Ἰδεῶν.

Πῆγε καὶ ἐνοίκιασε ἕνα δωμάτιο στὸ ἰσόγειο τῆς πολυκατοικίας Βερανζέρου 30α, ἕνα δωμάτιο ἀρκετὰ εὐρύχωρο μὲ εἴσοδο ἐπὶ τῆς ὁδοῦ, εἶχε καὶ τηλέφωνο. Ἔβαλε καὶ στὶς ἐφημερίδες μιὰ ἀγγελία:

ΓΡΑΦΕΙOΝ ΙΔΕΩΝ

Διατίθενται ἰδέαι ἐπὶ παντὸς θέματος ἐνδιαφέροντος τὸν ἄνθρωπον εἰς τὴν ζωήν του.

Ἰδέαι διὰ τὴν ὀργάνωσιν οἰκογενειακῶν ἑορτῶν, καλλιτεχνικῶν ἐκδηλώσεων, πανηγυρικῶν συγκεντρώσεων καὶ πανηγυρικῶν μνημοσύνων.

Ἰδέαι διὰ τὴν συγγραφὴν διαφόρων κειμένων πολιτικοῦ, κοινωνικοῦ καὶ πατριωτικοῦ περιεχομένου.

Ἰδέαι διὰ τὴν συγγραφὴν μυθιστορημάτων, θεατρικῶν ἔργων, ἐμμέτρων καὶ μή.

Ἰδέαι δι’ ἀγορεύσεις εἰς τὴν Βουλὴν (καὶ διὰ κυβερνητικοὺς βουλευτὰς καὶ διὰ βουλευτὰς τῆς ἀντιπολιτεύσεως).

Ἄκρα ἐχεμύθεια.

Βερανζέρου 30α — Τήλ. 51 5550

Ὧραι λειτουργίας 9 π.μ. 9 μ.μ., ἄνευ διακοπῆς.

Δὲ χρειάστηκε νὰ τὴ δημοσιεύσει πολλὲς φορὲς τὴν ἀγγελία του ὁ κ. Καββαδίας. Oι πελάτες ἄρχισαν νὰ περνᾶνε τὸ κατώφλι τοῦ Γραφείου Ἰδεῶν, οἱ πρῶτοι ἔφεραν δεύτερους, οἱ δεύτεροι τρίτους. Καὶ ὅσο πήγαινε, δυνάμωνε ὁ ρυθμὸς τῆς πελατείας.

Ἔτσι ἀξιοποίησε ὁ κ. Καββαδίας τὸ «θεῖο δῶρο» τῶν ἰδεῶν, ὄχι γράφοντας ἄλλα μυθιστορήματα ἀλλὰ δημιουργῶντας τὸ Γραφεῖον Ἰδεῶν.

 Σαμαράκης Ἀντώνης

 Πηγή

Χρυσοθήρας αποκαλύπτει μυστικά της αναζήτησης-Πελοπόννησος: Στο κυνήγι των χαμένων θησαυρών

Του Χρήστου Ξάνθη

Μπορεί να βαδίζουμε τον 21ο αιώνα ωστόσο δεν λείπουν και από τις ημέρες οι ιστορίες και οι θρύλοι για κρυμμένους θησαυρούς ανά την Ελλάδα προκαλώντας το ενδιαφέρον πολιτών οι οποίοι ψάχνουν σε μια προσπάθεια να δημιουργήσουν ένα … χρυσό μέλλον.

Η χρυσοθηρία στις ημέρες μας καλά κρατεί παρότι οι περισσότεροι που ασχολούνται μαζί της δηλώνουν πως την ασκούν απλώς σαν χόμπι. Όπως δηλώνει στον «Νεολόγο» των Πατρών, ο επί χρόνια χρυσοθήρας Ανδρέας, ο οποίος ζήτησε να τηρηθεί η ανωνυμία του (σ.σ. τα στοιχεία της ταυτότητάς του είναι στη διάθεση της εφημερίδας): «Άλλοι έχουν το κυνήγι, άλλοι το ψάρεμα ως χόμπι και άλλοι παίρνουν μια συσκευή ραβδοσκοπίας και σαρώνουν περιοχές για να εντοπίσουν κάτι πολύτιμο».

«Κορωνίδα» των αναζητήσεων των σύγχρονων χρυσοθήρων, αποτελούν οι θαμμένες λίρες, τις οποίες σύμφωνα με τους θρύλους, άφησαν φεύγοντας από τη χώρα οι Γερμανοί κατά την περίοδο της Κατοχής, οι Άγγλοι που τις πετούσαν σε ντενεκέδες στους αντάρτες πάλι την ίδια περίοδο, αλλά και οι Τούρκοι που έφυγαν από τη χώρα μετά την επανάσταση του 1821.

Οι Γερμανοί, τα Καλάβρυτα και οι λίρες

Οι ιστορίες γύρω από τους κρυμμένους θησαυρούς, είναι τουλάχιστον συναρπαστικές και πολλές από αυτές μοιάζουν με… παραμύθι. Όπως  αποκαλύπτει στον «Νεολόγο» των Πατρών, ο  Ανδρέας με τον οποίο μιλήσαμε, η πιο δημοφιλής ιστορία συνδέεται με το Ολοκαύτωμα των Καλαβρύτων. Σύμφωνα με την ιστορία, οι Γερμανοί ξεκινώντας από την Χαλανδρίτσα μέχρι τα Καλάβρυτα έκαιγαν και λεηλατούσαν τα χωριά που έβρισκαν στο διάβα τους. Στην συνέχεια αφού αιματοκύλισαν τα Καλάβρυτα μέσω του Οδοντωτού μετέβησαν στο Διακοπτό και από εκεί στην Ακράτα. Ο θρύλος, λοιπόν, αναφέρει πως κατά την διαδρομή μέχρι την Ακράτα, έκρυβαν σε διάφορα σημεία ποσότητες των λαφύρων που είχαν πάρει από τα καμμένα χωριά της Αχαΐας. Αυτή η διαδρομή έχει προκαλέσει την περιέργεια εκατοντάδων ντόπιων και μη πολιτών οι οποίοι εδώ και χρόνια προσπαθούν να ανακαλύψουν που είναι κρυμμένες οι λίρες και οι υπόλοιποι θρυλούμενοι θησαυροί.

Η γοητεία της χρυσοθηρίας

Ο Ανδρέας, ο οποίος τα τελευταία έξι χρόνια ασχολείται με την χρυσοθηρία, αναφέρει πως, η σκέψη και μόνο, ότι θα ανακαλύψεις κάτι πολύτιμο που ήταν κρυμμένο επί χρόνια ή θα ξαναζήσεις έστω με την φαντασία σου τα ιστορικά γεγονότα του κάθε σημείου προκαλούν μια ασύγκριτη γοητεία που υποκινεί τους περισσότερους να συνεχίσουν το ψάξιμο. «Μπορεί να βρεθείς μπροστά σε ένα τόπο μάχης που έγινε κατά την διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Ψάχνεις το έδαφος και βρίσκεις σκουριασμένους κάλυκες από τα όπλα της εποχής, ή ξιφολόγχες ή ακόμη και κράνη. Κλείνεις τα μάτια και πλέον ζωντανεύει στο μυαλό σου η μάχη. Η αίσθηση είναι γοητευτική. Σε γεμίζει αδρεναλίνη και όρεξη να συνεχίσεις την έρευνα. Η μαγεία του άγνωστου. Τι άλλο μπορεί να ανακαλύψεις.»

Πως γίνονται οι έρευνες

Σύμφωνα με τον Πατρινό χρυσοθήρα, μόλις ακούσουν για κάποια ιστορία ή θρύλο που μιλά για κάποιο σημαντικό γεγονός το οποίο να άφησε πίσω του κάτι πολύτιμο ή για κρυμμένο θησαυρό τότε βγάζουν άδεια έρευνας η οποία εκδίδεται από την εκάστοτε Περιφέρεια και στην συνέχεια μεταβαίνουν στο σημείο για να ψάξουν με τις μηχανές ανίχνευσης μετάλλων. Αξίζει να αναφέρουμε πως τα τελευταία χρόνια τα μηχανήματα έχουν εξελιχθεί πολύ τεχνολογικά, αφού χρησιμοποιούν συγκεντρώσεις μετάλλων τα οποία είναι πιο ευαίσθητα στον χρυσό γλιτώνοντας έτσι τους χρυσοθήρες από την ανίχνευση άχρηστων προς αυτούς μετάλλων. Αν πιστέψουν ότι έχουν ανακαλύψει κάτι που χρειάζεται σκάψιμο για να βγει στην επιφάνεια, τότε έρχεται η ώρα της άδειας ανασκαφής την οποία εκδίδει η Αρχαιολογική Υπηρεσία καθώς πάντα υπάρχει η πιθανότητα οι έρευνες να καταλήξουν σε αρχαιολογικά ευρήματα.

Τότε τον λόγο παίρνουν τα σκαφτικά μηχανήματα. Όπως μας εξηγεί ο κ. Ανδρέας ανάλογα με το τι ψάχνουν διαφέρει και το είδος των μηχανημάτων. Συγκεκριμένα τα σεντούκια με τις λίρες συνήθως δεν είναι θαμμένα βαθιά και έτσι απλά σκαφτικά εργαλεία μπορούν να τις φέρουν στο φως εφόσον βέβαια ισχύει ο θρύλος. Ωστόσο, σε περιπτώσεις όπως τους θησαυρούς που λέγεται ότι έκρυψαν Τούρκοι την περίοδο της Τουρκοκρατίας και μετά την επανάσταση που έπρεπε να εγκαταλείψουν την Ελλάδα, «θησαυροί» μπορεί να είναι κρυμμένοι πιο βαθιά ή σε δύσβατα σημεία. Σε αυτές τις περιπτώσεις οι χρυσοθήρες ενοικιάζουν σκαφτικά μηχανήματα για να σκάψουν.

Κέρδη και κόστος

Μια άλλη διάσταση της χρυσοθηρίας ωστόσο είναι το κατά πόσο συμφέρει. Σύμφωνα με τους έμπειρους του είδους τις περισσότερες φορές, «μπαίνουν μέσα» οικονομικά χωρίς να ανακαλύψουν κάτι που να τους ικανοποιήσει ή να μην ανακαλύψουν απολύτως τίποτα. Η πιο απλή μεν, αλλά σύγχρονη συσκευή ανίχνευσης μετάλλων ξεκινά από τα 150 ευρώ και φτάνει ακόμη και κάποιες χιλιάδες ευρώ.

Σε περιπτώσεις που για την εσκαφή απαιτούνται σκαφτικά μηχανήματα, τότε όπως είναι λογικό ανεβαίνει ακόμη περισσότερο το κόστος της αναζήτησης. Ακόμη, αν τελικά ανακαλυφθεί κάτι που έχει αξία όπως ένα σεντούκι με λίρες ή χρυσός τότε σύμφωνα με την νομοθεσία το μεγαλύτερο μέρος ανήκει στο κράτος σε ένα ποσοστό που φτάνει και το 80% και οι χρυσοθήρες λαμβάνουν το υπόλοιπο. Επίσης, και η έκδοση άδειας έχει κάποιο κόστος το οποίο εξαρτάται από το σημείο της έρευνας αλλά και από το εμβαδόν της περιοχής. Ξεκινά από περίπου τα 100 ευρώ και μπορεί να φτάσει και κάμποσες χιλιάδες ευρώ. Έτσι αν η έρευνα δεν φέρει κάτι πάρα πολύ μεγάλο στο φώς, το κέρδος είναι ελάχιστο έως μηδαμινό. Παράλληλα θα πρέπει να σημειωθεί πως σε κάποιες περιπτώσεις η έρευνα μπορεί να γίνει επικίνδυνη ακόμη και μοιραία για την ζωή των ερευνητών. Όπως σημειώνουν στον Νεολόγο, ερευνητές που μπαίνουν με μάσκες οξυγόνου σε αχαρτογράφητες για αυτούς σπηλιές ή που χρησιμοποιούν ακόμη και εκρηκτικά για να επισπεύσουν την έρευνα σε αρκετές περιπτώσεις κατέληξαν σε τραγωδία.

Πως μπορεί κάποιος να ξεκινήσει

Σύμφωνα με τον Ανδρέα Ν. είναι πολύ εύκολο κάποιος να ξεκινήσει την χρυσοθηρία. Με 150 ευρώ προμηθεύεται μια μηχανή ανίχνευσης μετάλλων και έπειτα βγάζει άδεια έρευνας σε κάποια παραλία της περιοχής. Εκεί τα ευρήματα συνήθως αφορούν κέρματα που έπεσαν από κάποιο πολίτη ή ακόμη και μικρά χρυσαφικά που έπεσαν από κάποιον . Οι συσκευές μπορούν να τα ανακαλύψουν προσφέροντας στους ερευνητές ένα καλό μεροκάματο όπως σημειώνουν οι χρυσοθήρες. Στην Πάτρα λειτουργεί πλέον και το πρώτο κατάστημα πώλησης συσκευών ανίχνευσης χρυσού. Αποτελεί μάλιστα το μοναδικό κατάστημα στην Πελοπόννησο και την Δυτική Ελλάδα που διαθέτει τέτοιο εξοπλισμό.

Ενδιαφέρον και από το εξωτερικό

Οι ιστορίες που προσελκύουν τους χρυσοθήρες δεν συναρπάζουν μόνο Έλληνες ερευνητές αλλά και ξένους καθώς δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που έρχονται στην χώρα μας και στην Αχαΐα συγκεκριμένα από το εξωτερικό για να σκάψουν. Ισχύει όμως σύμφωνα με τον κ. Ανδρέα και το ανάποδο, με Έλληνες που αποφασίζουν να σκάψουν σε Βαλκανικές κυρίως χώρες όπως σε Αλβανία, Βουλγαρία ή Βόρεια Μακεδονία και μάλιστα έχουν καταγραφεί και σημαντικά ευρήματα.

Κρυμμένοι θησαυροί στην Ελλάδα

Κανείς δεν γνωρίζει αν υπάρχουν, ωστόσο οι θρύλοι περί ύπαρξης κρυμμένων θησαυρών, παρακινεί πολλούς να τους αναζητούν, κάποιες φορές, με ολέθρια αποτελέσματα.

Ποιοι, όμως, είναι όλοι αυτοί οι θησαυροί που θρυλείται ότι υπάρχουν στην Ελλάδα;

Ο θησαυρός του Αλή Πασά…

Λόγω των σεντουκιών με τις λίρες, τους πολύτιμους λίθους και τα άλλα βυζαντινά κειμήλια απ’ τις επιδρομές του που θρυλείται ότι περιλαμβάνονται στο θησαυρό του Αλή Πασά, φαίνεται ότι η ιστορία αυτή συγκινεί ακόμη.

Κάποιοι τον αναζητούν στην Καρδίτσα, άλλοι πάλι λένε πως βρίσκεται κάπου στην Λευκάδα, ενώ μερικοί υποστηρίζουν πως τον θησαυρό τον πήρε ο γιος του όταν πήγε στην Κιουτάχεια.

Η γουρούνα με τα εφτά χρυσά γουρουνάκια

Αυτόν τον θησαυρό τον έχουν αναζητήσει παντού. Ο θρύλος μιλά για ένα γλυπτό σε σχήμα γουρούνας, κατά άλλους μαζί με γουρουνάκια, από μασίφ χρυσό.

Η ιστορία πρωτοακούστηκε στην Ιεράπετρα, όταν Γάλλοι αρχαιολόγοι ισχυρίστηκαν πως είχαν βρει μία χρυσή γουρούνα με τα χρυσά γουρούνια της.

Η άλλη ιστορία έχει κέντρο την Δεκέλεια Αττικής όπου εκεί λέγεται πως βρέθηκε ένα κασόνι με μία χρυσή γουρούνα, τμήμα της συλλογής των πρώην βασιλιάδων. Στην Έδεσσα την ψάχνουν ακόμη.

Από την άλλη οι Λαμιώτες ξέρουν άλλη εκδοχή. Πιστεύουν πως το χρυσό αντικείμενο βρίσκεται κάτω από την πλατεία Λαού και εκεί μάλιστα υπάρχουν πολλά χρυσά γουρούνια.

Ο θησαυρός του πλουσιότερου Τούρκου του Μοριά

Ο λόγος για τον Κιαμίλ-μπέη, ο οποίος ήταν ο πασάς της Κορίνθου και ο πλουσιότερος Τούρκος του Μοριά. Πολλοί πιστεύουν πως ο θησαυρός του έμεινε στα αζήτητα, όταν κατά την επανάσταση συνελήφθη και φυλακίστηκε.

Η αξίας της περιουσίας του σύμφωνα με οθωμανικά έγγραφα από το 1800 υπολογίζεται στα 500 εκατομμύρια, ενώ κάτοικοι του Κιάτου θεωρούν πως η περιοχή τους είναι και η επικρατέστερη για την εύρεση αυτού του θησαυρού. Φυσικά και δεν έχουν βρει απολύτως τίποτα.

Τα κλοπιμαία του λήσταρχου Παπακυριτσόπουλου

Στην Φθιώτιδα έχουν την δική τους ιστορία για έναν λήσταρχο, ο οποίος όχι μόνο κατάφερε και έκλεψε πολλά πανάκριβα λάφυρα, αλλά μάλιστα τα έθαψε κάπου στο βουνό Οίτη.

Ο θρύλος λέει ότι ο λήσταρχος δεν είχε προλάβει να ξεθάψει το θησαυρό πριν πεθάνει από τα πυρά των αστυνομικών αρχών. Και κάπως έτσι, οι σημερινοί ψάχνουν και ψάχνουν και ξαναψάχνουν….

Οι τρεις κρυμμένοι θησαυροί

Οι κάτοικοι στην Ροδόπη, οι οποίοι γνωρίζουν όχι μία, αλλά τρεις ιστορίες για κρυμμένους θησαυρούς. Οι θησαυροί σχετίζονται με τον Καρά Αλή, τον Πέτκόφ και τον Βαλσάμ Βοεβόδα.

Ο θησαυρός του Πύρρου στην Ήπειρο

Στα βουνά της Πρέβεζας εδώ και χρόνια κάτοικοι αναζητούν τον θησαυρό του Πύρρου (ο οποίος έζησε στο 300 πΧ) και ήταν βασιλιάς των Μολοσσών.

Λέγεται πως μετά τους πολέμους του βασιλιά στην Ιταλία, ο Πύρρος κατάλαβε πως η ώρα που θα χάσει την ζωή του σε κάποια μάχη δεν αργεί και έτσι διέταξε να θαφτούν όλα του τα πλούτη σε κάποιο βουνό κοντά στην Πρέβεζα.

Αν και ψάχνουν και ξαναψάχνουν τίποτα απολύτως δεν έχει βρεθεί μέχρι στιγμής.

Ο θησαυρός του Λύκου στην Πελοπόννησο

Στην Πελοπόννησο ο πιο φημισμένος θησαυρός σχετίζεται με τον λήσταρχο Λύκου ή Λύγγου, από την εποχή της Τουρκοκρατίας.

Το καλοκαίρι του 2000, δύο Ελληνοαμερικανοί επιχειρηματίες με καταγωγή από Αρκαδία και Λακωνία αντίστοιχα είχαν φέρει ένα ειδικό και πανάκριβο ηλεκτρομαγνητικό μηχάνημα από τις ΗΠΑ με υπερσύγχρονο Scanner. Εψαξαν στο Μαίναλο, αλλά δεν βρήκαν απολύτως τίποτα.

Οι λίρες των Βρετανών

Στην Ήπειρο ψάχνουν θησαυρό με λίρες και συγκεκριμένα αυτές που πιθανώς έχουν κρύψει οι αντάρτες. Υποτίθεται ότι τις λίρες τις πετούσαν οι Αγγλοι με στόχο να ενισχύσουν την ελληνική αντίσταση -συγκεκριμένα τις δυνάμεις του Ζέρβα- οι οποίες δεν έφτασαν όλες στον στόχο τους. Πρέπει βέβαια να επισημανθεί ότι οι λίρες δεν ήταν της βασίλισσας της Αγγλίας, αλλά ο ελληνικός χρυσός που είχε φυγαδευτεί στην Αίγυπτο και κατέληξε στο Λονδίνο.

(από την εφημερίδα “Νεολόγος”)

 dete.gr

 Πηγή

 

«Η αληθινή πατρίδα του ανθρώπου είναι η παιδική του ηλικία»- Marcel Proust

 Marcel Proust: «Η αληθινή πατρίδα του ανθρώπου είναι η παιδική του ηλικία»

«Ο εαυτός μας είναι ένα ποτάμι από μνήμες, και το νόημα είναι η όχθη του.» – Paul Ricoeur

Η νοσταλγία λειτουργεί σαν ένας εσωτερικός μηχανισμός σταθερότητας. Σε στιγμές όπου η πραγματικότητα απαιτεί συνεχή προσαρμογή και απόφαση, η μνήμη προσφέρει μια αίσθηση συνέχειας. Το παρελθόν αποκτά σταθερότητα γιατί έχει ήδη κατακτηθεί, δεν αλλάζει, και διατίθεται προς ερμηνεία, χωρίς απειλές. Αυτό εξηγεί γιατί πολλές αναμνήσεις αναδύονται σε περιόδους αβεβαιότητας – όταν κάποιος αλλάζει δουλειά, χωρίζει, χάνει ή μεταναστεύει.

Η μνήμη δεν ενεργοποιείται μόνο από νοσταλγία, αλλά και από ανάγκη προσανατολισμού. Καθώς είναι δημιουργική κι όχι στατική, κατά τη διάρκεια της ανάκλησης, ο εγκέφαλος επαναδομεί τα γεγονότα. Οι λεπτομέρειες, οι συναισθηματικές αποχρώσεις και τα συμφραζόμενα διαμορφώνονται εκ νέου κάθε φορά. Αυτή η διαδικασία είναι απολύτως φυσιολογική και εξυπηρετεί την ταυτότητά μας. Η ωραιοποίηση βοηθά στο να εδραιώνουμε μια θετική αίσθηση εαυτού, ενισχύει την αυτοεκτίμηση και δημιουργεί ψυχολογική συνοχή. Αν βλέπουμε το παρελθόν μας ως γεμάτο νόημα, τότε είμαστε πιο ανθεκτικοί στο παρόν.

Το παρελθόν ως βάση δύναμης

Οι προσωπικές μας ιστορίες δεν καταγράφονται σαν ημερολόγια γεμάτα με ημερομηνίες και ακριβή γεγονότα. Κατασκευάζονται σαν αφήγηση – σαν μυθιστόρημα που γράφεται ξανά και ξανά, κάθε φορά που το διηγούμαστε ή το σκεφτόμαστε. Ο νους μας θυμάται τα γεγονότα όπως χρειάζεται να τα θυμηθεί για να αντέξει, να συνεχίσει, να δώσει νόημα.

Η ωραιοποίηση λοιπόν είναι ψυχική άμυνα. Μια επιλογή μνήμης που προσφέρει ζεστασιά εκεί που η πραγματικότητα είναι ψυχρή. Είναι ο τρόπος με τον οποίο το παρελθόν δεν γίνεται βάρος, αλλά ένα ασφαλές σημείο επιστροφής όταν το παρόν είναι ρευστό.

Ένας πρώην μαθητής θυμάται το σχολείο με τρυφερότητα, όχι απαραίτητα επειδή ήταν όλα ρόδινα, αλλά γιατί εκεί γεννήθηκαν τα πρώτα του όνειρα. Μια ηλικιωμένη θυμάται τον πρώτο της έρωτα όχι με ακρίβεια, αλλά με συγκίνηση, γιατί εκείνη η ανάμνηση την κρατά συνδεδεμένη με τη νιότη της.

Η μνήμη ωραιοποιεί για να διατηρήσει την ελπίδα, όχι για να σβήσει την αλήθεια. Είναι μια πράξη συναισθηματικής επιβίωσης, που αντλεί από το παρελθόν ό,τι χρειάζεται η ψυχή για να σταθεί πιο δυνατή στο παρόν.

Το ίδιο παρατηρούμε και στις κοινωνίες. Τα συλλογικά αφηγήματα —για την πατρίδα, τις παραδόσεις, τις ηθικές αξίες— διαμορφώνονται με βάση την ανάγκη ταυτότητας και συνέχειας. Η εξιδανίκευση του παρελθόντος εμπνέει υπερηφάνεια, αίσθηση σκοπού και ενδυναμώνει την κοινότητα. Οι ιστορικές στιγμές γίνονται σημεία αναφοράς όχι μόνο για όσα συνέβησαν, αλλά και για το ποιοι μπορούμε να είμαστε.

Η αποδοχή του χρόνου και η συμφιλίωση με τη μνήμη

Η αποδοχή του χρόνου αποτελεί έκφραση εσωτερικής ωριμότητας και βαθιάς συμφιλίωσης με την ανθρώπινη εμπειρία. Όσα ζήσαμε, ακόμη κι αν φέρουν ένταση ή τραυματισμό, μπορούν να μετατραπούν σε εσωτερικό υλικό κατανόησης και προσωπικής εξέλιξης. Η μνήμη, αναπτύσσεται δυναμικά, επανασυνθέτοντας τα βιώματα με βάση τις αξίες και τις ανάγκες του παρόντος.

Καθώς ο χρόνος προχωρά, αναδύεται η ικανότητα να δίνουμε στα παλιά γεγονότα νέα σημασία, εντάσσοντάς τα αρμονικά στην προσωπική μας αφήγηση. Έτσι, κάθε εμπειρία, ανεξαρτήτως της αρχικής της φόρτισης, συμβάλλει στη διαμόρφωση μιας πιο συνειδητής  εκδοχής του εαυτού.

Ο χρόνος προσφέρει το προνόμιο της απόστασης, η οποία φωτίζει τις σκιές με κατανόηση και αποδίδει στους ανθρώπους και τις στιγμές τη θέση που αξίζουν στο εσωτερικό μας τοπίο. Η συμφιλίωση με τη μνήμη ενισχύει την παρουσία, προσφέροντας γείωση, νοηματοδότηση και μια βαθύτερη σύνδεση με τη ροή της ζωής. Όσα φέρουμε μέσα μας αποτελούν πολύτιμο χάρτη: μας επιτρέπουν να προχωρούμε με επίγνωση και εμπιστοσύνη στο παρόν που χτίζουμε.

Ό,τι θυμόμαστε, μας διαμορφώνει

Οι αναμνήσεις είναι ενεργά στοιχεία διαμόρφωσης της προσωπικής μας ταυτότητας. Ακόμα και όταν ωραιοποιούνται, δεν λειτουργούν ως παραμορφωτικοί καθρέφτες, αλλά ως ερμηνευτικά εργαλεία – σαν τρόποι με τους οποίους ο νους μας αναδιοργανώνει το παρελθόν για να εξυπηρετήσει την ψυχική μας συνοχή και την αίσθηση συνέχειας του εαυτού. Η τάση να φωτίζουμε ορισμένες στιγμές, να αναδεικνύουμε πρόσωπα, να γλυκαίνουμε ό,τι κάποτε πονούσε, εκφράζει βαθύτερα την ανάγκη μας να δώσουμε νόημα στην πορεία που διανύσαμε.

Η ωραιοποίηση, σε αυτό το πλαίσιο, δεν αναιρεί την αλήθεια – την επεξεργάζεται. Αναγνωρίζει τι είχε αξία για εμάς, τι άφησε αποτύπωμα, τι συνδέθηκε με την επιθυμία, την ομορφιά ή την απώλεια. Λειτουργεί ως δείκτης εσωτερικής αξίας, γιατί επιλέγουμε να θυμόμαστε ό,τι αγγίζει την πιο ανθρώπινη πλευρά μας. Και ως πράξη ψυχικής ενσωμάτωσης, επιβεβαιώνει ότι δεν υπάρχουμε τυχαία – υπάρχουμε μέσα από τα νοήματα που δώσαμε στις εμπειρίες μας.

Ο Marcel Proust έγραψε: «Η αληθινή πατρίδα του ανθρώπου είναι η παιδική του ηλικία.» Και μέσα σ’ αυτή τη φράση συνοψίζεται μια μεγάλη αλήθεια. Δεν επιστρέφουμε στα παιδικά μας χρόνια για να βρούμε πληροφορίες, αλλά για να νιώσουμε οικειότητα. Δεν ανατρέχουμε στο παρελθόν για να το επαληθεύσουμε, αλλά για να το νιώσουμε ξανά μέσα από τη σοφία του σήμερα.

Ίσως τελικά, η ανάγκη να ωραιοποιούμε το παρελθόν να μην προέρχεται από αδυναμία, αλλά από βαθιά συναισθηματική επιθυμία για επιβεβαίωση, ότι αυτό που ήμασταν, αυτό που ζήσαμε, αυτό που αγαπήσαμε, άξιζε.

«Ο εαυτός μας είναι ένα ποτάμι από μνήμες, και το νόημα είναι η όχθη του» – Paul Ricoeur

Βιβλιογραφικές Πηγές

1. Wildschut, T., Sedikides, C., Arndt, J., & Routledge, C. (2006). Nostalgia: Content, triggers, functions. Journal of Personality and Social Psychology, 91(5), 975–993.
2. Conway, M. A., & Pleydell-Pearce, C. W. (2000). The construction of autobiographical memories in the self-memory system. Psychological Review, 107(2), 261–288.
3. McAdams, D. P. (2001). The psychology of life stories. Review of General Psychology, 5(2), 100–122.
4. Halbwachs, M. (1992). On Collective Memory. University of Chicago Press.
5. Sedikides, C., Wildschut, T., Routledge, C., Arndt, J., & Zhou, X. (2009). Buffering Acculturative Stress and Facilitating Cultural Adaptation: Nostalgia as a Psychological Resource. Journal of Personality and Social Psychology, 97(5), 866–882 
6. https://enallaktikidrasi.com/2025/11/alithini-patrida-anthropou-einai-paidiki-ilikia/

Στην εκκλησία...

 Στην εκκλησία

Διαβάζοντας...

Καλλιτέχνης: Andrew Loomis

 
https://thewomanisart.blogspot.com/2014/10/blog-post_34.html

 THE WOMAN IS ART - Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΕΙΝΑΙ ΤΕΧΝΗ

Η Ύψωση του Τιμίου Σταυρού

 Η Ύψωση του Τιμίου Σταυρού

Μεγάλη δεσποτική εορτή της Χριστιανοσύνης, με την οποία τιμάται κάθε χρόνο στις 14 Σεπτεμβρίου η διπλή ανεύρεση του Σταυρού πάνω στον οποίο μαρτύρησε ο Χριστός.

Μεγάλη δεσποτική εορτή της Χριστιανοσύνης, με την οποία τιμάται κάθε χρόνο στις 14 Σεπτεμβρίου η διπλή ανεύρεση του Σταυρού πάνω στον οποίο μαρτύρησε ο Ιησούς Χριστός. Στη χώρα μας γιορτάζουν ο Σταύρος και η Σταυρούλα.

Σύμφωνα με την παράδοση, το 326 η γηραιά μητέρα του Μεγάλου Κωνσταντίνου, Αυγούστα Ιουλία Φλαβία Ελένη, μετέβη στους Αγίους Τόπους για να φέρει στο φως τα διάφορα μέρη στα οποία έζησε και δίδαξε ο Ιησούς Χριστός. Στα Ιεροσόλυμα πραγματοποίησε μεγάλες ανασκαφές για να βρεθούν οι τόποι της Σταύρωσης και της Ανάστασης στον λόφο του Γολγοθά. Η μετέπειτα Αγία Ελένη οδηγήθηκε στην εύρεση του Τιμίου Σταυρού από ένα αρωματικό φυτό που φύτρωνε στο μέρος εκείνο, τον γνωστό μας βασιλικό. Ύστερα από επίπονες ανασκαφές βρέθηκαν τρεις σταυροί, του Κυρίου και των δύο ληστών.

Οι εκκλησιαστικοί ιστορικοί Φιλοστόργιος και Νικηφόρος αναφέρουν ότι ο Σταυρός του Κυρίου εντοπίσθηκε ύστερα από θαύμα, όταν τοποθετήθηκε πάνω σε νεκρή γυναίκα και αυτή αναστήθηκε. Στη θέση αυτή υπήρχε ο ναός της Αφροδίτης, που είχε ανεγείρει το 135 ο ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός, μετά τη δεύτερη καταστροφή της Ιερουσαλήμ. Η Ελένη, αφού διέταξε να τον γκρεμίσουν, έχτισε στη θέση του τον περικαλλή Ναό της Αναστάσεως, ο οποίος αποτελεί μέχρι σήμερα ένα από τα σημαντικότερα μνημεία του Χριστιανισμού. Ο Σταυρός του Κυρίου παραδόθηκε στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Μακάριο, ο οποίος τον τοποθέτησε στον ναό της Αναστάσεως στις 14 Σεπτεμβρίου 335.

Η δεύτερη Ύψωση του Τιμίου Σταυρού σχετίζεται με τους Βυζαντινο-Περσικούς Πολέμους (602-628). Το 614 οι Πέρσες κυρίευσαν την Παλαιστίνη και αφού λεηλάτησαν και κατέστρεψαν τα ιερά προσκυνήματα του Χριστιανισμού, πήραν μαζί τους ως λάφυρο τον Τίμιο Σταυρό. Οι πυρολάτρες Πέρσες θεώρησαν τον Σταυρό μαγικό, εξαιτίας κάποιων θαυμάτων που έγιναν και τον προσκυνούσαν. Ο αυτοκράτορας Ηράκλειος, μετά την οριστική νίκη του εναντίον των Περσών το 628, ανέκτησε το ιερό σύμβολο της Χριστιανοσύνης και το μετέφερε αρχικά στην Κωνσταντινούπολη (14 Σεπτεμβρίου 629), όπου αποτέλεσε μέρος του θριάμβου του και στη συνέχεια στα Ιεροσόλυμα.

Η Ύψωση του Τιμίου Σταυρού εορτάζεται με ιδιαίτερη λαμπρότητα κάθε χρόνο στις 14 Σεπτεμβρίου. Στις εκκλησίες ψάλλεται, μεταξύ των άλλων, το πασίγνωστο απολυτίκιο «Σώσον Κύριε τον λαόν σου…» και στους πιστούς μοιράζονται κλώνοι βασιλικού, εκκλησιαστική συνήθεια που πηγάζει από την παράδοση ότι στο μέρος που βρέθηκε ο Τίμιος Σταυρός είχε φυτρώσει το αρωματικό αυτό φυτό. Η Εκκλησία επιτάσσει την ημέρα αυτή αυστηρά νηστεία.

Απολυτίκιο

Σώσον, Κύριε, τον λαόν Σου και ευλόγησον την κληρονομίαν Σου, νίκας τοις βασιλεύσι κατά βαρβάρων δωρούμενος και το σον φυλάττων, δια του Σταυρού Σου, πολίτευμα.

Λαογραφία

• Η γιορτή του Σταυρού έχει ιδιαίτερη σημασία για τους γεωργούς, διότι αποτελεί την αφετηρία της νέας χρονιάς, ενόψει της σποράς. Οι γεωργοί φέρνουν στην εκκλησία μείγμα από τα δημητριακά που θα σπείρουν για να δεχθούν την ειδική ευλογία του ιερέα: «Βλαστήσαι την γην, και δούναι σπέρμα το σπείροντι, και άρτον εις βρώσιν» («Ευχή επί ευλογήσει του σπόρου»).
• Την ημέρα του Σταυρού, οι ναυτικοί συνήθιζαν να σταματούν τα μακρινά ταξίδια με ιστιοφόρα, όπως συμβούλευε η παροιμία: «Του Σταυρού, σταύρωνε και δένε».
• Με το βασιλικό που παίρνουν από την εκκλησία, οι νοικοκυρές συνηθίζουν να φτιάχνουν το προζύμι της χρονιάς (Πήλιο, Κορώνη κ.ά).
• Στην Αίγινα αναβιώνει ο λεγόμενος «Λειδινός», μία μιμητική παράσταση, με μοιρολογήματα και ταφή ενός ομοιώματος μικρού παιδιού, έθιμο με πιθανότατα αρχαία καταγωγή. Ακολουθεί η προσφορά κολλύβων και η τελετουργία κλείνει με χορούς και τραγούδια. Οι επιλογικοί στίχοι του μοιρολογιού:

Πάλι θα ρθεις, Λειδινέ μου
Με του Μάρτη τις δροσιές
Με τ’ Απριλη τα λουλούδια
Τσαι του Μάη τις δουλειές…
Ήρθε η ώρα να μας φύγεις,
πάαινε εις το καλό,
τσαι με το καλό να έρθεις
τσ’ όλους να μας βρεις γερούς…

Ο «Λειδινός» («Δειλινός» με αντιμετάθεση δ και λ) είναι ένα δρώμενο, όπου κυριαρχεί το στοιχείο του θανάτου ως προϋπόθεση για τη νέα ζωή, με αυτονόητο τον συμβολισμό που αφορά τον μαρασμό της φύσης και την αναγέννησή της κάθε χρόνο.

 https://www.sansimera.gr/articles/562

 

Αυγά Χελώνας και Έμβρυα: Βίοι Αντίθετοι

Η επιλεκτική ευαισθησία είναι η πιο κομψή μορφή κρατικής υποκρισίας

Μιχαήλ Σωτηρίου Μιχαλακόπουλος, Διηγηματογράφος λαϊκής παράδοσης και θρησκευτικών εθίμων

Στην άμμο της Ζακύνθου ένα αυγό καρέτα-καρέτα δεν είναι απλό αυγό. Είναι υπόθεση νόμου. Είναι υπόθεση φρουράς. Είναι υπόθεση κρατικής ευαισθησίας. Κορδέλες, πινακίδες, απαγορεύσεις, εθελοντές, ευρωπαϊκές οδηγίες, διοικητικές και ποινικές συνέπειες· ολόκληρος μηχανισμός κινητοποιείται για να υπενθυμίσει στον κάθε αδιάφορο ότι κάτω από την άμμο δεν βρίσκεται ένα αντικείμενο, αλλά μια ζωή που αναπτύσσεται.

Και ορθώς.

Διότι ένα αυγό καρέτα δεν αντιμετωπίζεται από την έννομη τάξη ως αδιάφορο βιολογικό υλικό. Αν το συντρίψεις, δεν κατέστρεψες ένα τυχαίο κέλυφος. Κατέστρεψες κρίκο μιας ζωής υπό προστασία, μέλος ενός απειλούμενου είδους, τμήμα μιας φυσικής αλυσίδας που το ίδιο το κράτος διακηρύσσει ότι οφείλει να διαφυλάξει.

Εδώ η πολιτεία δεν τραυλίζει. Δεν μιλά αόριστα. Δεν χαμηλώνει τα φώτα της συνείδησης. Μιλά με εκείνη τη γνωστή βεβαιότητα που αποκτούν οι θεσμοί όταν προστατεύουν κάτι το οποίο δεν διαμαρτύρεται, δεν ψηφίζει, δεν κοστίζει εκλογικά. Η χελώνα δεν ψηφίζει. Το αυγό της ούτε. Άρα η προστασία τους είναι ακίνδυνη αρετή, ανέξοδη ηθική, περιβαλλοντική ευαισθησία χωρίς πολιτικό αίμα.

Μόλις όμως η ίδια συζήτηση κατεβεί από την παραλία στη μήτρα, το κράτος αλλάζει γλώσσα, ύφος και σφυγμό. Εκεί όπου πριν υπήρχε «αναπτυσσόμενη ζωή», εμφανίζεται ξαφνικά η «ιατρική πράξη». Εκεί όπου πριν υπήρχε αυστηρή απαγόρευση, εμφανίζονται προθεσμίες, εξαιρέσεις, διαδικασίες, διατυπώσεις, χαρτιά και καθησυχαστικές λέξεις. Το ανθρώπινο έμβρυο δεν αποκτά φρουρό. Αποκτά ορολογία.

Αυτό είναι το σημείο όπου η πολιτεία παύει να μοιάζει συνεπής και αρχίζει να μοιάζει βολική. Διότι όταν πρόκειται για το αυγό της χελώνας, το κράτος ξέρει πολύ καλά τι προστατεύει: μια ζωή σε εξέλιξη πριν ακόμη φτάσει στην εκκόλαψη. Όταν πρόκειται για ανθρώπινη κύηση, η ίδια σαφήνεια εξατμίζεται μέσα σε ένα λεξιλόγιο που δεν περιγράφει απλώς την πραγματικότητα, αλλά τη νανουρίζει.

Παρατηρήστε τη διαφορά των λέξεων. Στην πρώτη περίπτωση: φωλιά, καταστροφή, προσβολή, προστατευόμενο είδος, κύρωση. Στη δεύτερη: πράξη, διακοπή, παρέμβαση, επιλογή, προϋποθέσεις. Η γλώσσα δεν είναι ποτέ ουδέτερη. Είναι ο ευγενέστερος τρόπος με τον οποίο η εξουσία απομακρύνει το ηθικό βάρος από το βλέμμα του πολίτη. Όσο πιο ιατρική γίνεται η διατύπωση, τόσο πιο εύκολα υποκρίνεται το κράτος ότι δεν υπάρχει τραγικό ερώτημα, αλλά απλή διαδικασία.

Ας είμαστε απολύτως καθαροί. Η κριτική αυτή δεν στρέφεται εναντίον των γυναικών. Η γυναίκα δεν είναι σύνθημα, ούτε εργαλείο σε ιδεολογικό παζάρι. Είναι πρόσωπο με σώμα, βούληση, φόβο, τραύμα, δικαιώματα και συχνά βάρη που κανείς νομοθέτης δεν θα ήθελε να σηκώσει στη θέση της. Υπάρχουν εγκυμοσύνες που συνοδεύονται από βία, εγκατάλειψη, φτώχεια, κίνδυνο υγείας, κοινωνική ασφυξία και απελπισία. Όποιος το αγνοεί αυτό, δεν κάνει ηθική· κάνει θεατρινισμό.

Αλλά άλλο η κατανόηση της δύσκολης πραγματικότητας και άλλο η κρατική ασυνέπεια. Το ένα είναι ανθρώπινη σοβαρότητα. Το άλλο είναι πολιτική υπεκφυγή.

Το άρθρο 304 του Ποινικού Κώδικα ρυθμίζει τη διακοπή της κύησης μέσα σε συγκεκριμένα νομικά πλαίσια. Το ζήτημα εδώ δεν είναι να προσποιηθεί κανείς ότι η νομοθεσία δεν υπάρχει ή ότι η κοινωνική πραγματικότητα δεν είναι σύνθετη. Το ζήτημα είναι βαθύτερο και πιο ενοχλητικό: το ίδιο κράτος που στην παραλία αναγνωρίζει χωρίς δισταγμό ότι μέσα στο κέλυφος υπάρχει ζωή άξια προστασίας, στη μήτρα συμπεριφέρεται σαν να μπορεί το ίδιο γεγονός να αλλάζει ηθικό βάρος μόλις αλλάξει πολιτικό πλαίσιο.

Εκεί βρίσκεται η καρδιά της υποκρισίας. Όχι στην προστασία της καρέτα-καρέτα, που είναι σωστή και αναγκαία. Αλλά στην επιλεκτική ευαισθησία ενός κράτους που γίνεται μεγαλόφωνο υπέρ της ζωής όταν η ζωή δεν του δημιουργεί εκλογικό κόστος και γίνεται τεχνοκρατικά ψύχραιμο όταν η ίδια λέξη το υποχρεώνει να λογοδοτήσει ηθικά.

Κανείς σοβαρός άνθρωπος δεν ισχυρίζεται ότι η ανθρώπινη κύηση είναι ταυτόσημο νομικό ή φιλοσοφικό ζήτημα με την προστασία ενός απειλούμενου είδους. Η γυναίκα δεν είναι παραλία. Η εγκυμοσύνη δεν είναι οικοσύστημα προς διοικητική φύλαξη. Η αναπαραγωγική αυτονομία δεν είναι αστείο επιχείρημα. Είναι βαρύ ζήτημα ελευθερίας, σώματος και προσωπικής μοίρας.

Ακριβώς όμως γι’ αυτό το κράτος όφειλε να μιλά με περισσότερη ειλικρίνεια, όχι με λιγότερη. Αντί να βαφτίζει τη δυσκολία ουδετερότητα, όφειλε να παραδέχεται ότι εδώ συγκρούονται δύο βαρύτητες: η αυτονομία μιας γυναίκας και η αρχόμενη ζωή ενός ανθρώπου. Όχι για να διαγραφεί η μία στο όνομα της άλλης, αλλά για να πάψει η πολιτεία να παριστάνει πως το πρόβλημα λύνεται με αποστειρωμένους όρους και καλοκουρδισμένες νομικές φόρμες.

Αν το κράτος ήθελε στ’ αλήθεια να μιλά για ζωή με συνέπεια, θα όφειλε να αρχίσει από τα προφανή: ουσιαστική προστασία της μητρότητας, πρόσβαση σε υγεία, στήριξη των μονογονεϊκών οικογενειών, καταπολέμηση της φτώχειας και της βίας, άδειες μητρότητας και πατρότητας που να μην τιμωρούν τη γυναίκα στην αγορά εργασίας, δίκτυα στήριξης για τις νέες μητέρες. Θα όφειλε να φροντίζει ώστε η εγκυμοσύνη να μην παρουσιάζεται ως αδιέξοδο, αλλά ως επιλογή που η κοινωνία είναι διατεθειμένη να στηρίξει έμπρακτα.

Μια πολιτεία που σέβεται τη ζωή δεν την προστατεύει μόνο με απαγορεύσεις ή με προθεσμίες. Την προστατεύει με συνθήκες: με στέγη, με εργασία, με παιδικούς σταθμούς, με ψυχολογική στήριξη, με πραγματική ισότητα των φύλων. Όταν η μητρότητα γίνεται βάρος που σηκώνει μόνη της η γυναίκα, τότε η «επιλογή» παύει να είναι ελεύθερη. Και όταν η επιλογή παύει να είναι ελεύθερη, τότε η πολιτεία δεν έχει δικαίωμα να μιλά με ύφος ηθικού αυθεντία.

Η αλήθεια είναι απλή, και ακριβώς γι’ αυτό τόσο ενοχλητική. Το κράτος προστατεύει με πάθος ό,τι δεν το απειλεί. Φρουρεί με ζήλο ό,τι δεν του ζητά ηθική συνέπεια. Στήνει μηχανισμούς για ένα αυγό, επειδή εκεί η ευαισθησία είναι άκοπη, καθαρή, αδιαμφισβήτητη, σχεδόν διαφημίσιμη. Όταν όμως η συζήτηση αγγίζει την ανθρώπινη ζωή στο πιο εύθραυστο και πιο πολιτικά εκρηκτικό στάδιό της, τότε το κράτος δεν απαντά. Διαχειρίζεται με όρους.

Και αυτή η διαχείριση, όσο προσεγμένη κι αν είναι νομικά, δεν παύει να μαρτυρά το πραγματικό πρόβλημα: όχι ότι η χελώνα έχει υπερβολική προστασία, αλλά ότι η ανθρώπινη ζωή αντιμετωπίζεται με διαφορετικό μέτρο ανάλογα με το αν η αναγνώρισή της ενοχλεί το ιδεολογικό και πολιτικό αφήγημα.

Στην άμμο βάζουν φρουρό.

Στη μήτρα βάζουν προθεσμία.

Και όταν η προθεσμία παρουσιάζεται ως ανώτερη από τη συνείδηση, δεν έχουμε πρόοδο. Έχουμε απλώς μια πιο κομψή μορφή ηθικής λιποταξίας απέναντι στη ζωή.

Πηγή: Πεμπτουσία

https://istologio.org/?p=10645

Διακοπές για μας ή για τους … άλλους;;

Διακοπές για μας ή για τους … άλλους;;

Πάντα πίστευα ότι οι διακοπές είναι υπερτιμημένες.
Άμα πλησιάζει το καλοκαίρι, οι πάντες ασχολούνται με τις διακοπές τους. (Μιλάμε βέβαια γι’ αυτούς που μπορούν πλέον να πάνε διακοπές, επειδή πολλοί δυστυχώς είναι αυτοί που θα μείνουν σπίτι τους, αν δεν κινδυνεύει κι αυτό να τους το πάρουν.)

 

Οργανώνουν την εξόρμηση τους από τον χειμώνα. Περνούν αμέτρητες ώρες στο ίντερνετ μελετώντας το trivago και το Trip Advisor, για να διαλέξουν τον τόπο της «αποδημίας» τους. Μετράνε τις μέρες που θα πάρουν άδεια.
Το κοινοποιούν παντού και το χειρότερο, σε υποβάλλουν σε ερωτήσεις του τύπου, που θα πάτε φέτος, τι θα κάνετε το καλοκαίρι.... Και δεν φτάνει αυτό, υφίστασαι και μια κριτική της μορφής: ααα, δεν είναι ωραία εκεί, έχω πάει, (παντού έχουν πάει), ή είναι πολύ ωραία εκεί αλλά να πάτε στην τάδε παραλία, να φάτε στη τάδε ταβέρνα, ή στο τάδε μπαράκι ξεσαλώσαμε την τάδε φορά μέχρι το πρωί. Και άμα επιστρέψεις με το καλό, άντε πάλι από την αρχή, που πήγατε, πως περάσετε, εμείς κάναμε αυτό, κάναμε εκείνο, κάναμε το άλλο και το παρ' άλλο....
Τώρα βέβαια μιλάμε, για διακοπές και εξορμήσεις σε μαγευτικά νησιά διάρκειας τριών ημέρων, άντε μιας βδομάδας, όχι τίποτε παραπάνω. Άντε να μαζέψεις τα μπαγκάζια σου, άντε να πας στο λιμάνι, άντε να ταξιδέψεις μισή και παραπάνω ημέρα, άντε να βρεις το κατάλυμά σου και μετά βουρ μετά μανίας να καταναλώσεις με άγχος το χρόνο που διαθέτεις. 

Και μετά το μαρτύριο της επιστροφής....

Θυμάμαι, παιδάκι, μας έπαιρνε ο πατέρας μου και πηγαίναμε στο πλησιέστερο χωριό που είχε θάλασσα. Εκεί κάτω από τα πεύκα, κοντά στη θάλασσα, έστηνε ένα αντίσκηνο και εκεί κάναμε τις διακοπές μας. Είμασταν όλοι μαζί, αυτό ήταν το κυριότερο. Παίζαμε και έπαιζαν μαζί μας οι γονείς μας. Βουτούσαμε στη θάλασσα. Μαγείρευε η μάνα μας στο πετρογκάζ, ψήναμε μύδια σε μια λαμαρίνα στη φωτιά στην άμμο και τραγουδούσαμε όλοι μαζί. Ήταν μεγαλειώδεις διακοπές. Είδα προχτές, μια δημοσίευση, για τον Ιερώνυμο, που πηγαίνει να «ξεκουραστεί» σε ένα μοναστήρι. Εκεί φροντίζει τα ζώα, φτιάχνει τυρί, καθαρίζει το εκκλησάκι μόνος του.
Αυτές είναι: Ωραίες διακοπές.
Διακοπές δεν είναι να διακόψω τη ζωή μου, διακοπές είναι να διακόψω για λίγο τη ρουτίνα της ζωής μου.
 Η Αργυρούλα, η μικρή φώκια, έχει τους λόγους της να λιάζεται
Πάνε στην παραλία αρπάζουν μια ξαπλώστρα και λιάζονται εκεί ολημερίς κι ολονυχτίς. Για να μαυρίσουν, να κάνουν χρώμα, να προσκομίσουν στην επιστροφή τους το τεκμήριο των διακοπών τους.
Μα όλη μέρα σε μια ξαπλώστρα; Τι είσαι μπουγάδα και περιμένεις να στεγνώσεις;
Υπάρχουν beach bars που διαθέτουν στην … άκρη ειδικό χώρο του … λωκού. Για να μην αφήσει σημάδια λέει στο μαύρισμα. Λιάζονται μπρούμυτα, αμίλητες και ακούνητες όλη μέρα για ομοιογενείς, χρωματικά,… γλουτούς.
Μα γιατί; Για ποιον είναι αυτό το μαύρισμα; Σε ποιον θα το δείξουν; Και ακόμη χειρότερα σε πόσους θα το δείξουν; Αλλά και στον έναν ‘τυχερό’ που θα τον δείξουν, λέτε αυτός να ξετρελαθεί από την χαρά του για το "όλον μαύρο"; Ακόμη, ακόμη, πόσους θα κατακτήσουν στο θερινό ντελίριο με τα … ομοιογενή λοκωμέρια τους; Πόσοι θα τα δουν;
Και μη νομίσετε ότι μιλάμε για έφηβες και νεαρές. Πιο σοβαρές είναι αυτές. Μιλάμε για 40αρες και 50άρες και βάλε. Αλλά τι να πεις, όταν στα mail που σου έρχονται, ακόμη και από ειδησεογραφικά sites, οι τελευταίες ειδήσεις που σου στέλνουν είναι η νέα πόζα της κυρίας Καινούργιου (μιας ακόμη "προσφοράς" των ιδιωτικών καναλιών στον Πολιτισμό, τις Επιστήμες και την Τέχνη!)
Μα ποια είναι η κυρία Καινούργιου; Και γιατί μας την δείχνουν; Τι έχει κάνει αυτή και μας την πλασάρουν; Έχει γράψει κανένα ποίημα; Έχει ζωγραφίσει κανέναν πίνακα, έχει παίξει σε καμιά ταινία, έχει κάνει θέατρο; Όχι δεν έχει κάνει τίποτε από όλα αυτά. Έχει καταφέρει το ανώτερο όλων. Τον απόλυτα μαυρισμένο λωκό.

 

Τώρα έχουν βγάλει κάτι βέργες, κάτι μπαστούνια, είδα που τα κρατάγανε, όχι όρθια για στήριγμα, αλλά οριζόντια. Αυτά που λέτε, αυτές τις βέργες τις έχουν και στερεώνουν το κινητό τους στη μια άκρη και το κρατάν από την άλλη, έτσι λοιπόν μπορούν να αυτο-φωτογραφηθούν, να βγάλουν selfie. Και αυτή τη σέλφι την ποστάρουν κατευθείαν στο Instagram.
Και τη δημοσιεύουν λοιπόν στο Ινσταγκραμ και γράφουν επίσης από την όμορφη Αμοργό, από την ωραία Πάρο κ.ο.κ. Έτσι λοιπόν, καθάρισαν για φέτος, κατέθεσαν το τεκμήριο των διακοπών τους. Και που ξέρεις, μπορεί κανένα σάιτ να τις βάλει και σε καμιά δημοσίευση σαν άλλες "Καινούριες". Και αναρωτιέσαι τελικά, για ποιον κάνουν διακοπές, για τον εαυτό τους ή για τους τρίτους, τους άλλους....

το χαμομηλάκι

 https://hamomilaki.blogspot.com/2016/08/Diakopes-ala-Kainourgiou-gia-mas-h-gia-tous-allous.ht

 

Σημείωση δική μου: 

Συμφωνώ σε όλα  ! ! ! Απλά δεν έχω τίποτα με την συμπαθή παρουσιάστρια ! 

  Ι. Β. Ν. 

Γιατροσόφια της Ελληνικής χλωρίδας

 Γιατροσόφια της Ελληνικής χλωρίδας

Φαρμακευτικά φυτά, τα οποία χρησιμοποιούνταν εμπειρικά από πρακτικούς γιατρούς κι από τις… γιαγιάδες μας εδώ και χιλιετίες, αποτελούν την πρώτη ύλη για την φαρμακοβιομηχανία. 

Χωρίς ανταγωνισμό, επιστήμονες και ερευνητές από την Ευρώπη και τις ΗΠΑ δρούσαν για χρόνια ανενόχλητοι στην ελληνική επαρχία και τα νησιά. Είχαν το μονοπώλιο στην επιστημονική έρευνα για τις φαρμακευτικές ιδιότητες των φυτών, που εξαπλώνονται απ’ άκρου εις άκρον στην ελληνική γη.

Μέχρι που οι Έλληνες συνάδελφοί τους αποφάσισαν να ασχοληθούν σοβαρά.

Ξαναβρήκαν: 
την αγγουρίτσα και τον δακτυλίτη (που βοηθούν στις παθήσεις της καρδιάς), την αρμπαρόριζα, την ασφάκα, τη βαλεριάνα (ηρεμιστικό), τη δάφνη, το δενδρολίβανο, το δίκταμο της Κρήτης, τον δυόσμο, το θυμάρι, τη λεβάντα, τη λυγαριά, το μελισσόχορτο, τη μυρτιά, τη ρίγανη, τη μέντα ή την τσουκνίδα.  

Περιέγραψαν το χημικό προφίλ των φυτών, ανέλυσαν τις ουσίες που εκκρίνουν και είδαν – με μεγάλη έκπληξη – πως πολλά από αυτά μπορούν ακόμη και να δημιουργήσουν ισχυρή αντίσταση στη γήρανση των κυττάρων.
Οι Έλληνες επιστήμονες μπορούν πια να πουν με σιγουριά πως η ασφάκα – για παράδειγμα – βρίσκεται ανάμεσα στα φυτά εκείνα που εκκρίνουν αντιοξειδωτικές ουσίες, ικανές να προκαλέσουν ανάσχεση της κυτταρικής γήρανσης.

Η μισή Ευρώπη «φυτρώνει» στην Ελλάδα.

Ολόκληρη η Μεσόγειος είναι γεμάτη από φαρμακευτικά φυτά.
Η Ελλάδα έχει ένα ακόμη σημαντικό πλεονέκτημα: είναι χωρισμένη σε πολλά κομμάτια, γεωγραφικά, κι έτσι τα φυτά αυτά βρήκαν χώρο, όπου απομονώθηκαν και είχαν την ευκαιρία να εξελιχθούν. Όπως εξηγεί ο επίκουρος καθηγητής στον Τομέα Βοτανικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, κ. Νίκος Χριστοδουλάκης, η περίπτωση της χώρα μας είναι μοναδική.
«Τα μισά από τα φυτά της ευρωπαϊκής χλωρίδας εντοπίζονται στη χώρα μας. Πρόκειται για περίπου 5.000 ταξινομικές μονάδες, κι από αυτές 500-600 έχει αποδειχθεί πως κρύβουν πολύ μεγάλη φαρμακευτική αξία.  

Είναι τα φυτά που χρησιμοποιούσε ο Ιπποκράτης, εκείνα που αναφέρουν ο Γαληνός και ο Διοσκουρίδης και που μέσα στη δίνη των χημικών εργαστηρίων ξεχάστηκαν, για να αποκτήσουν και πάλι αξία, τις τελευταίες δεκαετίες».
Τα χαρακτηριστικά και οι ιδιοτροπίες του μεσογειακού οικοσυστήματος «αναγκάζουν» τα φυτά να αποκτούν φαρμακευτικές ιδιότητες. Για εκείνα, αυτό που σε μας φτάνει ως ίαμα, είναι το όπλο τους σε έναν προσωπικό αγώνα επιβίωσης, κάτω από συνθήκες έντονου στρες. «Και μάλιστα, διαφορετικού στρες, ανάλογα με την εποχή», τονίζει ο κ. Χριστοδουλάκης. «Το καλοκαίρι δοκιμάζονται από την ξηρασία, τις υψηλές θερμοκρασίες, την υψηλή αφυδάτωση στην ατμόσφαιρα και το έδαφος καθώς και την υψηλή ακτινοβολία. Τον χειμώνα πάλι, καλούνται να αντιμετωπίσουν θερμοκρασίες χαμηλές (συχνά υπό του μηδενός) και ότι αυτό συνεπάγεται για το σύστημά τους.
Ως άμυνα, λοιπόν, παράγουν ουσίες που τα βοηθούν να αποφύγουν την αφυδάτωση, τους κινδύνους από τα έντομα, την ηλιακή ακτινοβολία και την ξηρασία. Κι αυτές οι ουσίες είναι οι φαρμακευτικές για εμάς»

 

prasino-hamomilaki.blogspot

Ο Ξένιος Ζεύς δεν μας ζήτησε να παραδώσουμε τα κλειδιά

 Ο Ξένιος Ζεύς δεν μας ζήτησε να παραδώσουμε τα κλειδιά

Η νέα κινηματογραφική «Οδύσσεια» ξαναφέρνει στο προσκήνιο μια πανάρχαια ελληνική έννοια που σήμερα ακούγεται σχεδόν προφητική: την ξενία. Τον νόμο του Ξένιου Δία. Την υποχρέωση να υποδέχεσαι τον άγνωστο, να του προσφέρεις ασφάλεια και προστασία. Υπάρχει όμως μια κρίσιμη λεπτομέρεια που η σημερινή Ευρώπη μοιάζει να θυμάται μόνο κατά το ήμισυ. Η ξενία δεν υπήρξε ποτέ μονόπλευρο συμβόλαιο. Ο οικοδεσπότης είχε καθήκον απέναντι στον ξένο, αλλά και ο φιλοξενούμενος απέναντι στον οίκο: να σεβαστεί εκείνον που τον δέχθηκε, τους κανόνες και τα όριά του.

Η φιλοξενία χωρίς αμοιβαιότητα παύει να είναι φιλοξενία και γίνεται παραίτηση του οικοδεσπότη από το δικαίωμα να ορίζει τους κανόνες του ίδιου του σπιτιού του. Οι μνηστήρες της «Οδύσσειας» δεν είναι ένοχοι επειδή είναι ξένοι. Είναι ένοχοι επειδή καταχρώνται τη φιλοξενία: τρέφονται από τον οίκο, περιφρονούν τους κανόνες του και τελικά επιχειρούν να τον ιδιοποιηθούν. Κάπου εδώ ο Όμηρος παύει να είναι λογοτεχνία τριών χιλιάδων ετών και γίνεται ένα εξαιρετικά σύγχρονο πολιτικό ερώτημα: μπορεί μια κοινωνία να παραμείνει ανοιχτή όταν έχει αρχίσει να θεωρεί περίπου ανήθικο το ίδιο της το δικαίωμα να θέτει όρια;

Στις 31 Ιουλίου, σύμφωνα με το ισπανικό υπουργείο Εσωτερικών, περίπου 49.000 άνθρωποι πέρασαν μέσα σε μόλις 24 ώρες από το Μαρόκο στην ισπανική Θεούτα, από ξηρά και θάλασσα. Το ερώτημα είναι απλό: πόσοι πρέπει να περάσουν παράτυπα μέσα σε μία ημέρα για να αναγνωρίσουμε ότι ένα κράτος έχει όχι μόνο δικαίωμα αλλά καθήκον να προστατεύσει τα σύνορά του; Οι 49.000 δεν αρκούν; Χρειάζονται 100.000; Ένα εκατομμύριο; Η φύλαξη των συνόρων δεν είναι «ακροδεξιά» πολιτική. Είναι στοιχειώδης λειτουργία κάθε κυρίαρχου κράτους. Και είναι ταυτόχρονα ανθρωπιστική πολιτική όταν αποτρέπει διακινητές, θανάτους στις διαδρομές και τη μετατροπή απελπισμένων ανθρώπων σε εργαλεία γεωπολιτικής πίεσης. Οι Έλληνες το είδαμε στον Έβρο το 2020, όταν χιλιάδες άνθρωποι κατευθύνθηκαν προς τα ελληνοτουρκικά σύνορα μετά την απόφαση της Άγκυρας να μην εμποδίζει πλέον τη μετακίνησή τους προς την Ευρώπη. Η Ελλάδα έκανε τότε αυτό που όφειλε: προστάτευσε τα σύνορά της. Και ευτυχώς το έκανε. Σύνορο που δεν μπορείς να ελέγξεις δεν είναι σύνορο. Και κράτος που δεν αποφασίζει ποιος εισέρχεται στην επικράτειά του παύει σταδιακά να είναι κυρίαρχο κράτος.

Πίσω όμως από αυτή τη συζήτηση υπάρχει μια βαθύτερη δυτική αντίφαση. Ένα τμήμα της σύγχρονης «προοδευτικής» σκέψης εξετάζει —πολλές φορές δικαίως— με τον αυστηρότερο φακό κάθε αδικία της Δύσης: τον χριστιανικό φονταμενταλισμό, την ακροδεξιά, τον ρατσισμό, τον μισογυνισμό, την ομοφοβία. Όταν όμως ανάλογες αυταρχικές αντιλήψεις προέρχονται από μη δυτικά ιδεολογικά ή θρησκευτικά ρεύματα, εμφανίζεται μια παράξενη αμηχανία. Αν η καταπίεση μιας γυναίκας είναι απαράδεκτη όταν την επιβάλλει ένας λευκός χριστιανός, γιατί γίνεται πολιτισμικά «περίπλοκη» όταν την επιβάλλει ένας θρησκευτικός φονταμενταλιστής άλλης παράδοσης; Τα ανθρώπινα δικαιώματα είτε είναι οικουμενικά είτε δεν είναι ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτό πρέπει να ειπωθεί καθαρά για τον πολιτικό ισλαμισμό και τον βίαιο τζιχαντισμό. Υπάρχουν εξτρεμιστικά ρεύματα που απορρίπτουν το κοσμικό κράτος, την ανεξιθρησκία, την ισότητα των φύλων και την ελευθερία της έκφρασης. Δεν χρειάζεται να αποτελούν πλειοψηφία για να είναι επικίνδυνα. Η Ιστορία δεν γράφεται μόνο από πλειοψηφίες. Μια οργανωμένη, φανατισμένη και αποφασισμένη μειοψηφία μπορεί να παράγει δυσανάλογα μεγάλη καταστροφή. Μια δημοκρατία οφείλει να προστατεύει τον μουσουλμάνο πολίτη από τον ρατσισμό και ταυτόχρονα να αντιμετωπίζει χωρίς ενοχές εκείνον που επιχειρεί να μετατρέψει τη θρησκευτική πίστη σε πολιτικό ολοκληρωτισμό.

Το ίδιο αφορά το Ισραήλ, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη. Η κριτική σε οποιαδήποτε ισραηλινή κυβέρνηση, στις στρατιωτικές της επιλογές ή σε παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου είναι απολύτως θεμιτή. Αλλά οργανώσεις που χρησιμοποιούν τρομοκρατία, απαγωγές και δολοφονίες αμάχων δεν μπορούν να επιβραβεύονται στρατηγικά. Η τρομοκρατία δεν μπορεί να ανταμείβεται. Γιατί κάθε φορά που ο τρόμος παράγει πολιτικό κέρδος, προετοιμάζει τον επόμενο τρόμο. Η στρατηγική ήττα του βίαιου ισλαμιστικού εξτρεμισμού δεν είναι μόνο ισραηλινό ή αμερικανικό συμφέρον. Είναι συμφέρον κάθε δημοκρατικής κοινωνίας.

Και κάπου εδώ επιστρέφουμε στην Ελλάδα. Το καλοκαίρι του 2025 το Crown Iris, με περίπου 1.700 Ισραηλινούς επιβάτες, αναχώρησε από τη Σύρο χωρίς οι τουρίστες να αποβιβαστούν, μετά την κατάσταση που δημιουργήθηκε στο λιμάνι. Ακολούθησαν αντίστοιχες κινητοποιήσεις σε άλλα νησιά. Η πολιτική απάντηση τότε ήταν σαφής: η νόμιμη είσοδος επισκεπτών δεν μπορεί να εμποδίζεται και ο νόμος πρέπει να εφαρμόζεται. Κι όμως, το 2026 το ίδιο κρουαζιερόπλοιο βρέθηκε ξανά στο στόχαστρο κινητοποιήσεων, μεταξύ άλλων στον Πειραιά. Πόσες φορές πρέπει να επαναληφθεί το ίδιο έργο μέχρι η προστασία των νόμιμων επισκεπτών να πάψει να εξαρτάται από το πόσο μακριά θα αποφασίσει να φτάσει κάθε συγκέντρωση; Η διαδήλωση υπέρ των Παλαιστινίων και η κριτική στην κυβέρνηση του Ισραήλ είναι δικαιώματα.

Το να θεωρείς όμως έναν άνθρωπο ανεπιθύμητο απλώς επειδή κρατά ισραηλινό διαβατήριο δεν είναι εξωτερική πολιτική. Είναι συλλογική ενοχοποίηση. Ο Ισραηλινός τουρίστας δεν είναι ο πρωθυπουργός του Ισραήλ. Είναι ένας νόμιμος επισκέπτης της χώρας μας. Και αν ξεκινήσαμε από τον Ξένιο Δία, τότε ας ολοκληρώσουμε τη σκέψη: ξένος είναι και ο Ισραηλινός. Η ξενία δεν σταματά εκεί όπου αρχίζει ένα ισραηλινό διαβατήριο.

Εδώ η ευθύνη της Πολιτείας είναι συγκεκριμένη. Το Υπουργείο Τουρισμού δεν μπορεί να διαφημίζει το Greek hospitality και να θεωρεί ξένο προς την αποστολή του το αν ένας νόμιμος επισκέπτης μπορεί να αποβιβαστεί με ασφάλεια σε ελληνικό λιμάνι. Και το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη δεν μπορεί να περιορίζεται σε εξαγγελίες. Κανένας αυτοδιορισμένος όχλος δεν διαθέτει δικαίωμα βέτο ως προς το ποια εθνικότητα δικαιούται να περπατήσει σε ελληνικό έδαφος. Το δικαίωμα στη διαδήλωση προστατεύεται. Το ίδιο όμως πρέπει να προστατεύεται και ο επισκέπτης. Ο νόμος δεν αρκεί να ανακοινώνεται. Πρέπει να εφαρμόζεται.

Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι όταν η λογική της συλλογικής ενοχοποίησης εισέρχεται στον χώρο της Υγείας. Το Σωματείο Εργαζομένων του «Ευαγγελισμού» είχε χαρακτηρίσει το Crown Iris «ανεπιθύμητο». Αυτό ασφαλώς δεν εκπροσωπεί συλλήβδην τους γιατρούς του νοσοκομείου. Όμως για κάθε γιατρό που υιοθετεί συλλογικούς χαρακτηρισμούς με κριτήριο την εθνικότητα υπάρχει ένα απλό ερώτημα: πού ακριβώς συναντά αυτό την ιατρική δεοντολογία; Ένας γιατρός δικαιούται να καταδικάζει μια κυβέρνηση. Δεν δικαιούται να βλέπει ανθρώπους ως συλλογικά ενόχους λόγω καταγωγής χωρίς να τραυματίζει την ίδια την ηθική βάση του επαγγέλματός του. Πανελλήνιε Ιατρικέ Σύλλογε, εδώ υπάρχει κάτι που αξίζει να ειπωθεί δυνατά και χωρίς αστερίσκους.

Και ύστερα έρχεται το Σύνταγμα. Αν ακροδεξιοί επιτίθεντο σε δύο μουσουλμάνους τουρίστες επειδή ήταν μουσουλμάνοι, η καταδίκη θα ήταν —και σωστά— καθολική. Γιατί λοιπόν όταν το θύμα είναι Εβραίος ή Ισραηλινός εμφανίζεται τόσο συχνά ένα «ναι, αλλά»; Ο Εβραίος της Αθήνας δεν είναι η κυβέρνηση του Ισραήλ, όπως ο μουσουλμάνος της Αθήνας δεν είναι η Χαμάς ή το ISIS. Αν ο ακροδεξιός που επιτίθεται σε έναν μουσουλμάνο είναι ρατσιστής —και είναι— τότε και ο αυτοαποκαλούμενος «αντιφασίστας» που επιτίθεται σε έναν Εβραίο λόγω της ταυτότητάς του είναι επίσης ρατσιστής. Ο ρατσισμός δεν αλλάζει όνομα επειδή ο δράστης κρατά τη «σωστή» σημαία.

Η Ευρώπη δεν χρειάζεται να γίνει λιγότερο ανθρώπινη. Χρειάζεται να γίνει λιγότερο αφελής και περισσότερο συνεπής. Να προστατεύει τον διωκόμενο αλλά και τα σύνορά της. Να ενσωματώνει εκείνον που θέλει να γίνει μέρος της κοινωνίας της και να απαιτεί σεβασμό στους νόμους της. Να προστατεύει τον μουσουλμάνο από τον ρατσισμό και τον Εβραίο από τον αντισημιτισμό. Να προστατεύει το δικαίωμα της διαδήλωσης υπέρ των Παλαιστινίων και ταυτόχρονα τον Ισραηλινό που περπατά δίπλα στη διαδήλωση. Η ενσωμάτωση δεν σημαίνει ότι η κοινωνία υποδοχής εγκαταλείπει τις αξίες της. Σημαίνει ότι όποιος επιλέγει να ζήσει σε αυτήν αποδέχεται τον δημοκρατικό πυρήνα τους. Αυτό δεν είναι δεξιά πολιτική. Δεν είναι ακροδεξιά. Είναι φιλελεύθερη δημοκρατία.

Και έτσι επιστρέφουμε στον Όμηρο. Ο οικοδεσπότης οφείλει να ανοίξει την πόρτα στον ξένο. Ο ξένος οφείλει να σεβαστεί τον οίκο που τον υποδέχεται. Και ο οικοδεσπότης οφείλει να προστατεύσει τον φιλοξενούμενό του. Ο Ξένιος Ζευς ισχύει στον Έβρο και στη Θεούτα, αλλά ισχύει και στη Σύρο. Ισχύει για τον πρόσφυγα και τον μουσουλμάνο μετανάστη. Ισχύει και για τον Ισραηλινό τουρίστα και για τον Εβραίο που περπατά στο Σύνταγμα. Ο δυτικός πολιτισμός δεν κινδυνεύει επειδή άνοιξε την πόρτα του στον ξένο. Κινδυνεύει όταν ντρέπεται να πει ότι το σπίτι έχει κανόνες, όταν φοβάται να ονομάσει τον φανατισμό, όταν ο νόμος αλλάζει ανάλογα με τον δράστη και το θύμα και όταν ένας Εβραίος πρέπει πρώτα να αποδείξει ότι έχει τις «σωστές» απόψεις για το Ισραήλ για να δικαιούται προστασία.

Ο Ξένιος Ζευς μάς δίδαξε να ανοίγουμε την πόρτα στον ξένο. Δεν μας ζήτησε ποτέ να παραδώσουμε τα κλειδιά.

 

 Ηλίας Πέσσαχ- Ο Ηλίας Πέσσαχ είναι  Αναπλ. Καθηγητής Αιματολογίας